ARAŞTIRMA MASASI

Haber arşivi

Ülke, konu ve tarihe göre yerel kaynaklardan gelen haberleri keşfedin.

79 haber · Sayfa 3

Çavuş: Üreticinin Yanında Olmaya Devam Edeceğiz
Görsel kaynağı: Kıbrıs Gazetesi · Özgün haber

Çavuş: Üreticinin Yanında Olmaya Devam Edeceğiz

2 yayıncı · 2 haber · Karşılaştır

Tarım ve Doğal Kaynaklar Bakanı Hüseyin Çavuş, 16 Ekim Dünya Gıda Günü dolayısıyla yayımladığı mesajda üreticinin yanında olmaya ve tarımsal üretimi güçlendirmeye devam edeceklerini açıkladı. Çavuş, gıdayı hayatın temel ihtiyacı, sofraların bereketi ve geleceğin güvencesi olarak tanımladı. Çavuş; suyun, toprağın ve doğal kaynakların korunması, üreticinin desteklenmesi ve yerli üretimin güçlendirilmesini ortak sorumluluk olarak niteledi. Sağlıklı ve güvenilir gıdaya erişim için israfın önlenmesi ve üreticilerin emeğine sahip çıkılması gerektiğini vurguladı.

Kıbrıs’ta Gıda Numunelerinin %7,3’ünde Pestisit Sınırı Aşıldı
Görsel kaynağı: SigmaLive · Özgün haber
Veri haberi

Kıbrıs’ta Gıda Numunelerinin %7,3’ünde Pestisit Sınırı Aşıldı

Kıbrıs’ta analiz edilen 466 gıda numunesinin 61’inde yasal pestisit kalıntısı sınırlarının üzerinde sayısal değerler kaydedildi. Devlet Genel Laboratuvarı Direktörü Revekka Kokkinofta’nın açıklamasına göre bu ilk hesaplamada numunelerin %13,1’ine karşılık geldi. Avrupa’daki değerlendirme prosedürlerinde ölçüm belirsizliği de hesaba katıldığında, yasal sınırları aştığı kabul edilen numunelerin oranı %7,3 olarak belirlendi. Kokkinofta, pestisit kalıntısının tespit edilmesiyle yasal sınırın aşılmasının aynı şey olmadığını vurguladı. Bir numunenin pozitif çıkması, otomatik olarak izin verilen seviyelerin aşıldığı veya ürünün insan sağlığına zarar verdiği anlamına gelmiyor. Avrupa mevzuatı kapsamında belirlenen azami kalıntı sınırları tek başına toksikolojik zarar eşiği olarak yorumlanmıyor; sınırları aştığı değerlendirilen numuneler için tüketici sağlığı üzerindeki olası etkiyi inceleyen risk değerlendirmesi yapılıyor. Hayvansal kaynaklı gıdalarda 83 numune incelendi ve 12’sinde pestisit kalıntısı tespit edildi. Ancak bu numunelerden yalnızca biri, bir kas numunesi, izin verilen sınırların üzerinde bulundu. Diğer 11 numune Avrupa mevzuatında belirlenen sınırlar içinde kaldı. Devlet Genel Laboratuvarı, Tarım Dairesi, Veteriner Hizmetleri ve Sağlık Hizmetleriyle yürütülen denetimlerin son aşamasında görev yapıyor. İthal ürünlere, ülkeye girişten önce Kıbrıs’ın yetkili makamlarınca saha denetiminden geçmedikleri için özel önem veriliyor. Laboratuvar kapasitesini genişleterek aynı anda 420’den fazla pestisit parametresini analiz edebiliyor; sonuçlar, üreticiler için düzeltici önlem ve önerileri belirleyen ilgili makamlara iletiliyor.

Kıbrıs’ta Kadınlar Tarım Alanlarının %6,5’ini Yönetiyor
Görsel kaynağı: Cyprus Mail · Özgün haber
Veri haberi

Kıbrıs’ta Kadınlar Tarım Alanlarının %6,5’ini Yönetiyor

Eurostat verilerine göre kadınlar, Kıbrıs’ın kullanılan tarım alanlarının 2023’te %6,5’ini yönetti. Bu oran, Avrupa Birliği ortalaması olan %17,5’in altında kaldı ve Kıbrıs’ı kadınların yönettiği tarım arazisi payında AB’nin alt sıralarındaki ülkeler arasında gösterdi. Karşılaştırma, AB’nin İstatistiki Bölge Birimleri Sınıflandırması’nın ikinci düzeyindeki NUTS 2 bölgeleri üzerinden yapıldı. İncelenen 241 bölgenin %55,6’sında kadınların yönettiği tarım alanı payı Avrupa ortalamasının altında kaldı. En az %28,5 oranına ulaşan 25 bölgenin 11’i İtalya’da, dördü Yunanistan’da, dördü Avusturya’da ve üçü İspanya’da yer aldı. Bölgesel dağılımda en düşük oran, kadınların kullanılan tarım alanının %2,7’sini yönettiği Hollanda’daki Friesland bölgesinde kaydedildi. En yüksek pay ise Yukarı Avusturya’da %42,5 oldu ve kadınların yönettiği alan yaklaşık 211 bin 600 hektara karşılık geldi. Kadınların yönettiği payın %5’in altında kaldığı 12 bölge arasında Hollanda’nın 10 bölgesi, Finlandiya’daki Åland ve Güney Danimarka bulundu. Eurostat, kadınların yönettiği tarımsal işletmelerin genellikle küçük ölçekli olduğunu belirtti. Kıbrıs’ta kadın çiftçiler toplumsal cinsiyet eşitliği, çocuk bakımı ve kırsal yaşam koşullarıyla ilgili zorluklarla karşılaşıyor.

İspanya’da Gıda Fiyatları Eylülde %2,7 Arttı
Görsel kaynağı: La Razón · Özgün haber
Veri haberi

İspanya’da Gıda Fiyatları Eylülde %2,7 Arttı

İspanya’da gıda fiyatları ağustosta yıllık bazda %2,3 arttı. Eurostat verilerine göre bu oran, Avrupa’daki ikinci en yüksek artış oldu. Kıbrıs’ta artış %3,8’e ulaşırken Fransa ve İtalya’da %1,1, Almanya’da ise %0,2 olarak kaydedildi. Bazı Avrupa ülkelerinde gıda fiyatları geriledi. İspanya’da yıllık artış, Ulusal İstatistik Enstitüsü’nün (INE) kesin verilerine göre eylülde %2,7’ye yükseldi. Süpermarket zincirleri, maliyetlerdeki yükselişi tüketiciye bir anda yansıtmamak için artışların bir bölümünü üstleniyor, verimliliklerini artırıyor ve marjlarını ayarlıyor. Ancak zincirler, tedarik, taşıma ve enerji maliyetlerindeki artışın sürmesi halinde bu çabayı süresiz sürdüremeyecekleri uyarısında bulunuyor. Tarım Bakanı Luis Planas da şirketlerden ürünlerini pahalılaştırmaktan kaçınmalarını istedi. Süpermarketler birliği Asedas, Orta Doğu’daki çatışmanın başlamasından bu yana enerji ve yakıt kaynaklı birikimli ek maliyetin 130 milyon avroyu aştığını bildirdi. Kuruluş, aylık ek maliyeti 20-25 milyon avro olarak hesapladı. Gıda ve içecek sektörünü temsil eden FIAB ise Körfez’deki çatışmanın uzamasından kaynaklanan enerji şokuna karşı hükümet önlemlerini yetersiz buldu; doğrudan yardım, finansman seçenekleri, kefalet ve likidite talep etti. Banco de España verilerine göre 2019-2024 döneminde gıdanın göreli fiyatı İspanya’da %19, avro bölgesinde %13 arttı. Kurum, farkın bir bölümünü tüketim sepetinin bileşimiyle açıkladı. Özellikle zeytinyağı gibi fiyatı daha fazla yükselen ürünlerin İspanyol hanehalkı harcamalarında daha yüksek ağırlığa sahip olması, gıda fiyatlarının genel enflasyon üzerindeki etkisini artırdı.

Kıbrıs’ta Yağışlar Tarım Sektörünü Olumlu Etkiledi
Görsel kaynağı: Cyprus Mail · Özgün haber

Kıbrıs’ta Yağışlar Tarım Sektörünü Olumlu Etkiledi

Kıbrıs genelinde son yağışların tarım sektörüne fayda sağladığı bildirildi. Tarım örgütleri yağışlı havayı olumlu karşılarken, Tarım Federasyonu Genel Sekreteri Panikos Hampas yağışların her sektörde çok faydalı olduğunu söyledi. Pek Başkanı Christos Papapetrou da Tarım Bakanlığına önemli bir hasar bildirimi ulaşmadığını belirtti. Hampas, yağışın özellikle dağlık bölgelerde yoğun olduğunu, toprağın suyu emerek nemi muhafaza ettiğini ifade etti. Lympia’daki birkaç çiftlikte elektrik birkaç saat kesildi; ancak Kıbrıs Elektrik Kurumu elektriği yeniden sağladı. Perşembe günü bildirilen sorunların bunlarla sınırlı olduğu aktarıldı.

Güney Kıbrıs’ta Küçükbaş Süt Üreticileri Litre Başına Zarar Ediyor
Görsel kaynağı: Yenidüzen · Özgün haber
Veri haberi

Güney Kıbrıs’ta Küçükbaş Süt Üreticileri Litre Başına Zarar Ediyor

2 yayıncı · 2 haber · Karşılaştır

Kıbrıs’ın güneyindeki Rekabeti Koruma Komisyonu’nun (EPA) keçi, koyun ve inek sütü üretimi ile ticaretine ilişkin araştırmasına göre, keçi ve koyun sütü üreticileri litre başına zarar ederken büyük peynir fabrikalarının net kâr marjı %14’e kadar ulaştı. Bulgular, Fileleftheros gazetesinin araştırmaya dayandırdığı haberle aktarıldı. Araştırma, Sığır Yetiştiricileri ve Peynir Üreticileri Arasında Menşe İsmi Korumalı (MİK) Hellim Üretimi Çerçeve Anlaşması’ndan hareketle 22 Temmuz 2022-25 Temmuz 2023 dönemini kapsadı. Gazeteye göre çalışma, üreticiler ile büyük sanayiler arasındaki kâr farkını, ithal yem bağımlılığını ve MİK hellimin fiyat oluşumundaki rolünü ortaya koydu. 2023’te yaklaşık 2 bin 66 küçükbaş işletmesi 84,3 milyon litre süt üretti. Keçi ve koyun sütünün %20’si üretici grupları aracılığıyla pazarlanırken %80’i doğrudan peynir fabrikalarına satıldı; bu durumun üreticilerin pazarlık gücünü sınırladığı belirtildi. İnek sütü sektöründe 275 işletme 300 milyon litre üretim gerçekleştirdi. Kayıtlı 108 peynir fabrikasından 7’si hellim ihracatının %80’inden fazlasını yaparken 5 büyük üretici pazarın %74,6’sını kontrol etti. Taze inek sütü fiyatlarının Avrupa Birliği ortalamasından kilogram başına 0,1358 euro yüksek olduğu, habere göre bunun yüksek nakliye maliyetleri ve %90’a varan ithal yem bağımlılığıyla ilişkili olduğu kaydedildi.

Kıbrıs’ta Yağışlar Tarım İçin Şimdilik Faydalı
Görsel kaynağı: Philenews · Özgün haber

Kıbrıs’ta Yağışlar Tarım İçin Şimdilik Faydalı

Kıbrıs’ta tarım örgütleri, dünkü kötü hava koşullarının şu ana kadar tarım sektöründe önemli bir zarara yol açmadığını ve yağışların faydalı olduğunu bildirdi. EKA Genel Sekreteri Panikos Chambas, yağışların özellikle tahıl üreticileri ile diğer ekili alanlar için yararlı olduğunu söyledi. Chambas, yağışın özellikle dağlık bölgelerde yoğunlaştığını, toprağın suyu çektiğini ve şimdilik geri vermediğini belirtti. Lympia’daki bazı çiftliklerde birkaç saat elektrik kesintisi yaşandı; elektrik kurumu konuyla ilgilendi. PEK Başkanı Christos Papapetrou ise varsa zararların önemsiz olduğu için bildirilmediğini aktardı.

Kıbrıs’ta Süt Sektöründe Üretici Zararı ve İşleme Yoğunlaşması
Görsel kaynağı: Philenews · Özgün haber
Veri haberi

Kıbrıs’ta Süt Sektöründe Üretici Zararı ve İşleme Yoğunlaşması

Kıbrıs Rekabeti Koruma Komisyonunun (ΕΠΑ) sektörel araştırması, keçi, koyun ve inek sütü üretimi ile hellim işleme ve ihracatında üreticiler ile büyük sanayi kuruluşları arasındaki pazarlık gücü ve kârlılık farklarını ortaya koydu. 22 Temmuz 2022-25 Temmuz 2023 dönemini kapsayan incelemede, üretici örgütlenmesi, fiyat oluşumu, ithal yem bağımlılığı ve 22 Temmuz 2022 tarihli çerçeve anlaşmanın uygulanması değerlendirildi. Keçi-koyun sütü sektöründe yaklaşık 2.066 işletme 2023’te toplam 84,3 milyon litre üretim yaptı. Sütün yalnızca %20’si örgütlü üretici grupları üzerinden pazarlanırken, %80’i bireysel üreticiler tarafından doğrudan mandıralara satıldı. Araştırma, bu parçalı yapının üreticilerin pazarlık gücünü sınırladığını belirtiyor. İnek sütünde ise 275 işletme yaklaşık 300 milyon litre üretim yapıyor ve Pan-Kıbrıs Sığır Yetiştiricileri Örgütü pazarlamanın yaklaşık %70’ini kontrol ediyor. İşleme aşamasında yoğunlaşma daha belirgin. Kayıtlı 108 mandıraya rağmen yedi büyük sanayi kuruluşu hellim ihracatının %80’inden fazlasını kontrol ediyor. Araştırmanın sonuç bölümünde ayrıca beş büyük işletmenin pazarın %74,6’sına sahip olduğu belirtiliyor; haberde bu iki ölçümün kapsamı ayrıntılandırılmıyor. Tarım Bakanlığının aktarılan değerlendirmesine göre mandıralar, uluslararası pazarlarda rekabet edebilmek için düşük hammadde fiyatı talep ediyor ve bu baskı daha dağınık durumdaki keçi-koyun üreticilerine yansıyor. Maliyet verileri üretici tarafındaki baskıyı somutlaştırıyor. 500 hayvanlık örnek işletmeler üzerinden yapılan hesaplamada keçi sütünde ortalama üretim maliyeti litre başına 1,18 avro, zarar 0,33 avro; koyun sütünde ise maliyet 1,78 avro, zarar 0,38 avro olarak hesaplandı. Buna karşılık büyük mandıraların net kâr marjı 2021-2023 döneminde %4 ile %14 arasında değişti. Bazı işletmeler 2022’deki enerji krizinden geçici olarak etkilendi. Sektörün devlet ve Avrupa destekleriyle ayakta kaldığı belirtildi. Kıbrıs’taki taze inek sütü fiyatının AB ortalamasından kilogram başına ortalama 0,1358 avro daha yüksek olduğu bildiriliyor. Araştırma bu farkı ada yapısı, yüksek navlun ve yem ihtiyacının %90’a varan bölümünün ithal edilmesiyle ilişkilendiriyor. Çerçeve anlaşmada keçi sütü için litre başına 0,80-0,90 avro, koyun sütü için 1,35-1,45 avro asgari güvenlik fiyatı ve inek sütünde en az 0,05 avro artış öngörüldü; bu seviyelere uyulduğu, bazı durumlarda üreticiler lehine aşıldığı ve mandıraların tüm sütü alma yükümlülüğünü yerine getirdiği kaydedildi. ΕΠΑ, anlaşmanın rekabet açısından teorik sorunlara rağmen AB’nin Ortak Piyasa Düzeni kapsamındaki 1308/2013 sayılı düzenlemeyle korunduğunu belirtiyor. Komisyon, yapısal sorunların azaltılması için küçük işletmelerin büyütülmesini veya birleştirilmesini, yerli uzun ömürlü süt üretiminin geliştirilmesini ve yem üretimine hedefli kamu desteği verilmesini öneriyor. Sürekli kamu desteklerinin uzun vadede yalnızca geçici rahatlama sağlayacağı uyarısında bulunan ΕΠΑ, sektörün sürdürülebilirliği için modernizasyon, şeffaflık ve ekonomik bağımsızlık gerektiğini belirtiyor.

Katalonya'da Çiftçiler Traktörlerle Yol Kapattı
Görsel kaynağı: Haber Kıbrıs · Özgün haber
Veri haberi

Katalonya'da Çiftçiler Traktörlerle Yol Kapattı

3 yayıncı · 3 haber · Karşılaştır

İspanya'nın Katalonya bölgesindeki çiftçiler, indirimli mazot ve tarım politikalarında reform talebiyle traktörleriyle yol kapattı. Tarım işçileri sendikalarının çağrısıyla Barselona'da yoğunlaşan eyleme 200'e yakın traktör ve 1000'den fazla kişi katıldı. Çiftçiler, Katalonya'nın farklı noktalarından sekiz güzergâh üzerinden kente giriş yaptı. Eylemciler, maliyet artışı, haksız rekabet ve iklim krizi kaynaklı üretim aksaklıklarına çözüm istedi. Talepler arasında ürünlere adil fiyat verilmesi, kriz dönemlerinde doğrudan yardım, üretim maliyetlerini azaltacak önlemler, kaliteli suya erişim ve tarım arazilerinin büyük ölçekli projelere karşı korunması yer aldı. Unio de Pagesos sendikasının koordinatörü Raquel Serrat, tarım sektörünün stratejik niteliğini koruyacak yapısal önlemler alınması çağrısı yaptı. Bazı sendikalar ise 28 Ekim'de Madrid'de ulusal çapta traktörlü gösteri düzenlenmesi çağrısında bulundu.

Güney Kıbrıs’ta Hellimde %50 Keçi-Koyun Sütü Hedefine Ulaşılması Zor
Görsel kaynağı: Haber Kıbrıs · Özgün haber
Veri haberi

Güney Kıbrıs’ta Hellimde %50 Keçi-Koyun Sütü Hedefine Ulaşılması Zor

Güney Kıbrıs’ın Menşe İsmi Korumalı (MİK) hellimde en az %50 keçi ve koyun sütü kullanımı hedefine, Temmuz 2029’da sona erecek geçiş dönemine kadar ulaşmasının zor olduğu bildirildi. Konu, Rum Meclisi Tarım Komitesi’nde ele alınırken, hellim üretiminde Avrupa kriterlerine uyum ile ihracat kapasitesinin korunması birlikte değerlendirildi. Tarım Genel Müdürü Andreas Grigoriu, keçi-koyun sütü üretiminin artırılması, denetimlerin iyileştirilmesi ve MİK hellim kriterlerinin uygulanması için 10 maddelik bir eylem çerçevesi açıkladı. Plan kapsamında uygulamayı koordine edecek ve izleyecek iki özel komite kurulması, mevzuat ile denetimlerin sıkılaştırılması ve kurallara uymayan işletmelere yönelik yaptırımların ağırlaştırılması öngörülüyor. Hazırlanan yasa tasarısının 24 Kasım 2025’te Meclise sunulduğu belirtildi. Eylem planında küçükbaş hayvancılığa acil ve yatırım destekleri verilmesi, her biri 800’den fazla hayvan kapasiteli 26 büyük ölçekli işletme kurulması ve ödemelerin yalnızca hayvan sayısına değil üretkenlik düzeyine göre düzenlenmesi yer alıyor. Keçi ve koyun sütlerinin işleme tesislerine teslimatının dijital sistemle kaydedilip doğrulanması da planlanıyor. MİK hellimde kullanılacak inek sütü miktarının 2024 seviyesinde tutulması, yıllık 234 bin ton ve aylık 19 bin 500 ton üst sınır uygulanması öngörülüyor. Ayrıca genetik iyileştirme programı ile süt tozu tespitine yönelik araştırma yapılması planlanıyor. Komite Başkanı Yannakis Gavriil ise küçükbaş hayvancılığa yönelik önceki destek açıklamalarına karşın somut adımların yetersiz kaldığını ve süt açığının nasıl kapatılacağının açıklanması gerektiğini söyledi.

Kıbrıs’ta Tarım Kuruluşlarından Larnaka Limanı İçin Tahıl Depolama Çağrısı
Görsel kaynağı: Cyprus Mail · Özgün haber

Kıbrıs’ta Tarım Kuruluşlarından Larnaka Limanı İçin Tahıl Depolama Çağrısı

Kıbrıs’taki beş tarım kuruluşu, Larnaka Limanı’ndaki tahıl depolama lisansının ekim sonunda sona erecek olması nedeniyle uzatılmasını istedi. Pek, EKA, Panagrotikos, Euroagrotikos ve New Agricultural Movement, Tarım Bakanı Christos Senekis ile Enerji Bakanı Michael Damianos’a çağrıda bulunurken Kıbrıs Limanlar Otoritesi’nden de mevcut lisansı uzatmasını talep etti. Kuruluşlar, depolama tesislerinin kaybedilmesinin devam eden jeopolitik istikrarsızlık ve artan ithalat maliyetleri sırasında Kıbrıs’ın gıda güvenliğini tehdit edebileceğini belirtti. Büyük turizm sektörü ile büyüyen hellim üretiminin tahıl talebini artırdığını söyleyen kuruluşlar, yeterli tahıl bulunmaması halinde adanın ihtiyaçlarının karşılanamayacağını savundu. Açıklamaya göre Rusya-Ukrayna savaşı ve Orta Doğu’daki çatışmalar, Ukrayna’dan arzın azalması ve talebin sabit kalması nedeniyle taşıma ile Kıbrıs’a ithal edilen yem hammaddelerinin maliyetini yükseltti. Kuruluşlar ayrıca, 1 Ocak 2027’de uygulanması planlanan AB Ormansızlaşma Tüzüğü nedeniyle Arjantin ve Brezilya’dan ithal edilen soyanın pahalanabileceği uyarısında bulundu. Larnaka’daki tesislerin kullanılamaması ihtimaline karşı yeni depolama kapasitesi ve uzun vadeli tedarik güvencesi istendi.

AB’nin 2028–2034 Bütçesinde Kritik Pazarlıklar
Görsel kaynağı: Suomen Kuvalehti · Özgün haber
Veri haberi

AB’nin 2028–2034 Bütçesinde Kritik Pazarlıklar

2 yayıncı · 2 haber · Karşılaştır

Avrupa Birliği’nin 2028–2034 dönemini kapsayacak çok yıllı mali çerçevesi için müzakereler kritik aşamaya giriyor. AB liderleri, İrlanda’nın hazırladığı uzlaşma önerisi temelinde 15–16 Ekim’de bütçeyi ele alacak. Konseyin kasımda olağanüstü ve gayriresmî, Noel’den önce ise resmî toplantı yapması planlanıyor. Konsey Başkanı António Costa anlaşmaya Noel’den önce varılmasını umuyor; ancak 2026’nın başı da olası görülüyor. Komisyonun 2025 yazında sunduğu taslağın toplam büyüklüğü yaklaşık 2 trilyon euro. Bunun 150 milyar eurodan fazlasının geçmiş toparlanma kredilerinin geri ödenmesine ayrılması planlanıyor. Finlandiyalı yetkililer, önerinin ülkenin yıllık finansman payını 2 milyar euronun biraz üzerindeyken 3 milyar euronun üzerine çıkarabileceğini değerlendiriyor. Finlandiya’nın AB’den tarım, araştırma ve inovasyon alanlarında fon aldığı belirtiliyor. Finlandiya, Almanya, Hollanda, İsveç, Avusturya ve Danimarka, Komisyon taslağında yüz milyarlarca euroluk kesinti talep ediyor. Bu ülkeler finansmanın özellikle güvenlik ve savunma, rekabet gücü, inovasyon ve göçün önlenmesine yönlendirilmesini, diğer alanlarda ise tasarruf aranmasını istiyor. İtalya, İspanya, Polonya, Baltık ülkeleri ve birçok Doğu Avrupa ülkesi ise Komisyon taslağında yalnızca birkaç on milyar euroluk kesinti öngören Kıbrıs önerisini destekliyor. İrlanda’nın son uzlaşma önerisi Komisyon taslağından 150 milyar euronun üzerinde kesinti öngörüyor. Ancak tasarrufların rekabetçilik fonlarına yönelmesi Almanya ve Finlandiya’nın tepkisini çekti. Finlandiya Başbakanı Petteri Orpo, bütçede kesinti talep ederken tarım desteklerinin korunmasını savunuyor. Komisyonun resmî önerisi de çiftçilere gelir desteği, çevre önlemleri, çiftlik yatırımları, genç çiftçiler ve risk yönetimi için ayrılan kaynakların korunmasını öngörüyor. Komisyon ayrıca karbon sınır vergileri ve atık ücretleri gibi yeni öz kaynaklarla yılda yaklaşık 60 milyar euro gelir toplamayı öneriyor. Bütçenin kabulü için üye ülkelerin oybirliği ve Avrupa Parlamentosu çoğunluğu gerekiyor. Avrupa Parlamentosu üyeleri şu ana kadar daha büyük ve daha iddialı bir bütçe talep ediyor.

Erdoğan: Güvenli Gıdaya Erişim Milli Güvenliğin Temel Unsuru
Görsel kaynağı: Kıbrıs Haberci · Özgün haber
Veri haberi

Erdoğan: Güvenli Gıdaya Erişim Milli Güvenliğin Temel Unsuru

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Dünya Gıda Forumu Açılış Töreni’ne gönderdiği video mesajında Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) başta olmak üzere etkinliğin düzenlenmesinde emeği geçen paydaşlara teşekkür etti. İklim değişikliği, çevrenin korunması ve gıda güvenliğinin gelecek nesillere yaşanabilir bir dünya bırakma açısından kritik olduğunu belirten Erdoğan, Türkiye’nin güvenli gıdaya erişimi yalnızca arz meselesi değil, milli güvenliğin temel unsuru olarak gördüğünü söyledi. Dünyada milyonlarca kişinin kuru ekmek bulamazken gıda israfının arttığına dikkat çeken Erdoğan, küresel raporlara göre israfın %60’ının evlerde, yani tüketici aşamasında gerçekleştiğini aktardı. Her yıl üretilen yaklaşık 1,5 milyar ton gıdanın kaybedildiğini veya israf edildiğini belirten Erdoğan, Türkiye’nin 2020’de başlattığı “Gıdanı Koru, Sofrana Sahip Çık” girişimine işaret etti. Ekmek israfını önleme kampanyasıyla ekmek israfının %18 azaltıldığını söyledi. Erdoğan, Antalya’da 9-20 Kasım tarihlerinde düzenlenecek COP31 sırasında Türkiye’nin deneyimlerini uygulamalara dönüştürecek adımlar planladığını ve Turkuaz Bağlantı girişimiyle gıda güvenliği ile iklim taahhütlerini ortak zeminde buluşturmayı hedeflediğini ifade etti. Ayrıca Türkiye’nin FAO genel direktörlüğü seçimleri için adaylığını açıkladığını belirterek Mehdi Eker’e destek istedi.

Türk Dünyasının Yeşil Ekonomi ve Tarım Politikaları Lefkoşa’da Masaya Yatırıldı
Görsel kaynağı: Havadis · Özgün haber

Türk Dünyasının Yeşil Ekonomi ve Tarım Politikaları Lefkoşa’da Masaya Yatırıldı

2 yayıncı · 2 haber · Karşılaştır

Dışişleri Bakanlığı, Kıbrıs Vakıflar İdaresi ve Türk Akademisi (TA) iş birliğiyle hazırlanan “Türk Ekonomileri Raporu 2025: Yeşil Sermayeye Geçiş” ile “Türk Devletlerinde Tarım Politikaları 2025; Bölgesel Görünüm” raporlarının sunumu Lefkoşa Merit Otel’de yapıldı. Saat 09.30’daki programa KKTC ve Türkiye’den yetkililerin yanı sıra Türk Devletleri Teşkilatı (TDT) temsilcileri, akademisyenler, bilim insanları ve Türk dünyasından konuklar katıldı. Vakıflar İdaresi Genel Müdürü Mustafa Tümer, doğal kaynakların korunması ve kalkınma açısından yeşil ekonomiye geçişin önemini vurguladı. Tümer, Avrupa, Amerika ve Afrika bölgelerindeki komşu ülkelerin pazarlarının, üretim imkânlarının ve kaynaklarının birlikte değerlendirilmesinin yeni fırsatlar yaratabileceğini belirtti. Kıbrıs Türklerinin Türk dünyasıyla bağlarını güçlendirmesinin geleceğe yönelik umut oluşturacağını ifade eden Tümer, dil ve fikir birliğinin bilim aracılığıyla iş birliğine dönüştürülebileceğini söyledi. Türk Akademisi Başkan Yardımcısı Bülent Bayram, Türk dünyasında iş birliği ile bilim, eğitim ve kültür alanlarındaki kurumsallaşmanın önemine değindi. Ortak tarih ve kültür mirası için bilgi alanı oluşturmayı hedeflediklerini belirten Bayram, raporlarda ortaya konacak verilerin karar vericilere dost ülkelerdeki sorunlara ortak çözüm yolları bulma konusunda katkı sağlayabileceğini kaydetti. Ticaret Bakan Yardımcısı Özgür Volkan Ağar ise 2021 pandemisi ve 2026’da Körfez bölgesinde başlayan krizlerin ekonomi, dış ticaret ve büyüme üzerindeki baskısına işaret etti.

İŞAD, Tarımkon Başkanı Murat Subaşı ve Heyeti Ağırladı
Görsel kaynağı: Havadis · Özgün haber

İŞAD, Tarımkon Başkanı Murat Subaşı ve Heyeti Ağırladı

Kıbrıs Türk İş İnsanları Derneği (İŞAD), Türkiye’de tarım ve kırsal kalkınma alanında faaliyet gösteren Uluslararası Tarım ve Gıda Konfederasyonu (TARIMKON) Başkanı Murat Subaşı ile beraberindeki heyeti ağırladı. Heyet, 6-7 Ekim tarihlerinde KKTC tarımının daha verimli, sürdürülebilir ve rekabetçi hale getirilmesi, üretimin artırılması ve yeni yatırım alanlarının geliştirilmesi amacıyla çeşitli temaslarda bulundu. İŞAD ve TARIMKON heyetleri Cumhurbaşkanlığı, Türkiye Cumhuriyeti Lefkoşa Büyükelçiliği, Tarım ve Doğal Kaynaklar Bakanlığı, Kıbrıs Türk Çiftçiler Birliği, Cyprruvex ve Kalyoncu Ltd.’yi ziyaret etti. Görüşmelerde modern tarım teknikleri, teknoloji kullanımı, üretici desteği, yatırım olanakları, üretim-işleme-ihracat süreçleri ve Türkiye-KKTC tarım iş birliği ele alındı. İŞAD Başkanı Enver Mamülcü, amaçlarının katma değer yaratan ve ihraç eden güçlü bir tarım ekonomisine katkı sağlamak olduğunu söyledi.

Kıbrıs’ta Altı Yılda Elektrik Fiyatları %112,90 Arttı
Görsel kaynağı: Dialogos · Özgün haber
Veri haberi

Kıbrıs’ta Altı Yılda Elektrik Fiyatları %112,90 Arttı

Kıbrıs’ta genel tüketici fiyatları endeksi, Eylül 2020-Eylül 2026 arasındaki altı yıllık dönemde kümülatif olarak %22,12 arttı. Kıbrıs İstatistik Servisi verilerine dayandırılan habere göre en belirgin yükseliş elektrik fiyatlarında görüldü; elektrik fiyat endeksi aynı dönemde %112,90 arttı. Enerji ve ulaşım kalemlerindeki artışlar da genel fiyat baskısını artırdı. Motorin fiyatı %74,37, benzin %52,71 yükselirken, kalorifer yakıtı dahil sıvı yakıtların fiyatındaki artış %138,70’e ulaştı. Ulaştırma kategorisinde fiyatlar %36,06, yakıt ve yağlarda ise %57,60 arttı. Haberde bu artışların yalnızca sürücüleri değil, taşımacılığa bağlı işletmeleri ve ürünlerin dağıtım maliyetlerini de etkilediği belirtildi. Gıda ve alkolsüz içecekler kategorisinde fiyatlar altı yılda %25,33 yükseldi. Habere göre et, sebze, yumurta ve kahve gibi temel ürünlerdeki artışlar kategori ortalamasının üzerine çıktı; et fiyatlarındaki yükseliş %72’ye kadar ulaştı. Giyim ve ayakkabı fiyatları ise aynı dönemde %16,01 geriledi. Kaynak bu düşüşü, diğer etkenlerin yanı sıra elektronik ticaretin yarattığı rekabete ve tüketicilerin daha ekonomik seçeneklere yönelmesine bağlıyor; ancak söz konusu gerilemenin elektrik, yakıt ve gıdadaki artışları telafi etmediğini aktarıyor.

Kıbrıs’ta Üç Koyun ve Keçi Çiftliğinde Mavidil Tespit Edildi
Görsel kaynağı: Cyprus Mail · Özgün haber
Veri haberi

Kıbrıs’ta Üç Koyun ve Keçi Çiftliğinde Mavidil Tespit Edildi

2 yayıncı · 2 haber · Karşılaştır

Kıbrıs'ın Lefkoşa ve Limasol bölgelerinde üç koyun ve keçi çiftliği mavidil hastalığından etkilendi. Veteriner Hizmetleri Direktörü Christodoulos Pipis'in Kıbrıs Haber Ajansına yaptığı açıklamaya göre 46 hayvana enfeksiyon tanısı konuldu, 10 hayvan öldü. Pipis, hastalığın küçük, ısıran tatarcıklarla taşındığını ve bu böceklerin hareketlerinin tamamen kontrol edilememesi nedeniyle daha fazla yayılabileceğini söyledi. Pipis, mavidilin insan sağlığı ve enfekte hayvanlardan elde edilen ürünleri tüketenler açısından risk oluşturmadığını, ancak hastalığın üretimi azaltabileceğini belirtti. Hastalık şaptan farklı yönetiliyor; şap Kategori A sayılırken mavidil bu sınıfta yer almıyor. İlgili serotiplere karşı aşılama temel önlem olsa da çiftçiler tercih yapabiliyor. Böcek kovucular ve barınak açıklıklarına ince gözenekli ağ takılması da önlemler arasında bulunuyor. Kıbrıs Veteriner Hizmetleri, son laboratuvar doğrulamalarının serotip 4 olduğunu ve durumu izlediğini bildirdi.

Kıbrıs’ta Sulama Altyapısına 2030’a kadar 200 Milyon Eurodan Fazla Yatırım
Görsel kaynağı: Cyprus Mail · Özgün haber
Veri haberi

Kıbrıs’ta Sulama Altyapısına 2030’a kadar 200 Milyon Eurodan Fazla Yatırım

Kıbrıs’ta yerel su altyapısını geliştirmeye yönelik projelerin toplamının 2030’a kadar 200 milyon euroyu aşacağı açıklandı. Tarım Bakanı Christos Senekis, açıklamayı Agros’ta kooperatif üreticilerinin pazarlama birliği Sedigep’in yıllık genel kurulunda yaptı. Senekis, su yönetiminin yağışa ve mevcut rezervlere bağlı kısa vadeli çözümlerle ele alınamayacağını belirterek uzun vadeli planlama, yeni altyapı ve iklim değişikliğinin şekillendirdiği koşullara dayanıklılık gerektiğini söyledi. Su üretimini artırmaya yönelik sonraki önlemler; tuzdan arındırma üniteleri, su şebekelerindeki kayıpların azaltılması ve arıtılmış suyun sulamada daha iyi kullanılmasına odaklanacak. Kabine, sulama için ilave 3,5 milyon metreküp su tahsis etti. Böylece 2026’da birincil sektöre sağlanan toplam ilave su miktarı 7 milyon metreküpe ulaştı. Senekis, bu kararın zorlu hava koşulları ve uzun süren kuraklık döneminde çiftçilere nefes aldırmayı amaçladığını söyledi. Bakan ayrıca gübre ve yakıt maliyetlerindeki artışı hafifletmek üzere toplam 1,5 milyon euroluk iki acil destek planı bulunduğunu ve başvuruların 2 Kasım’da açılacağını bildirdi. 2026 itibarıyla 650 profesyonel çiftçi ve tarım işletmesine 1 milyon euro dağıtıldığını, olağanüstü finansmanın toplam maliyetinin 2,5 milyon euroyu aştığını aktardı. 2023-2027 OTP stratejik planı ise tarım için 454 milyon euroluk finansman sağlıyor.

Kıbrıs’ta Şap Hastalığından Etkilenen Hayvancılık İşletmeleri Yeniden Faaliyete Geçecek
Görsel kaynağı: AlphaNews Cyprus · Özgün haber
Veri haberi

Kıbrıs’ta Şap Hastalığından Etkilenen Hayvancılık İşletmeleri Yeniden Faaliyete Geçecek

2 yayıncı · 2 haber · Karşılaştır

Kıbrıs Tarım, Kırsal Kalkınma ve Çevre Bakanı Christos Senekis, şap hastalığından etkilenen hayvancılık işletmelerinin mevcut ayın sonunda veya gelecek ayın başında yeniden faaliyete geçebileceğini açıkladı. Senekis, Malounta ve Palaichori bölgelerindeki toplantıların ardından yaptığı değerlendirmede, hastalıktan etkilenen işletmeler için hayvancılığın yeniden yapılandırılmasına yönelik planlama yapıldığını belirtti. Bakanlık ayrıca gübre, bitki koruma ürünleri ve tarım mazotundaki maliyet artışlarının üreticiler üzerindeki etkisini azaltmak için ek destek programları hazırlıyor. Bakanlığın verdiği bilgilere göre 2026'da bu amaçla 2,5 milyon avro kullanıldı; Avrupa Birliği'ne yapılan gerekçeli başvurunun ardından üreticiler için 4,6 milyon avro daha sağlandı. Gübre ve tarım mazotu maliyetlerine yönelik 1,5 milyon avroluk Avrupa kaynaklı bir program da uygulanıyor. Senekis, Kıbrıs'ın şap hastalığını sınırlamak için protokolleri sıkı biçimde uyguladığını ve bunun sonucunda hastalıktan etkilenen işletmelere ödenecek tazminatlardan en yüksek oranın alınacağını söyledi. Öte yandan su altyapısı kapsamında, Palaichori topluluğunun uzun süredir talep ettiği Müllouri Barajı'nın yapımı için ihale açılmasına yönelik anlaşma imzalandı; projenin bütçesi sonraki süreçte belirlenecek.

Kıbrıs’ta Çiftçiler Artan Girdi Maliyetleri İçin Destek İstedi
Görsel kaynağı: Cyprus Mail · Özgün haber

Kıbrıs’ta Çiftçiler Artan Girdi Maliyetleri İçin Destek İstedi

Kıbrıs’taki Panagrotikos çiftçiler derneği, artan gübre ve bitki koruma ürünü maliyetlerini karşılayabilmeleri için hükümetten hedefli mali destek istedi. Derneğin Genel Sekreteri Anastasis Yiapanis, Tarım Bakanlığının Kıbrıs tarımının özel koşullarını dikkate alan bir destek programı hazırlayıp açıklaması çağrısında bulundu. Yiapanis, sürekli yükselen üretim maliyetlerinin tarım işletmelerinin sürdürülebilirliğini ve üretici gelirlerini tehdit ettiğini söyledi. Gübre ve bitki koruma ürünlerinde ithalata bağımlı olan Kıbrıs’ta ek taşıma ve tedarik maliyetlerinin çiftçilere yansıtıldığını belirten Yiapanis, üreticilerin desteklenmesinin gıda güvenliği, kırsal topluluklar, genel ekonomi ve yerli gıda üretimi için önemli olduğunu savundu. Çiftçilerin ayrıcalıklı muamele değil, ekonomik olarak yaşayabilir biçimde üretime devam edebilecekleri koşulları istediğini ifade etti.

17 AB Liderinden 2028-2034 Bütçesinde Tarım Desteği Çağrısı
Görsel kaynağı: CNN Greece · Özgün haber
Veri haberi

17 AB Liderinden 2028-2034 Bütçesinde Tarım Desteği Çağrısı

Yunanistan Başbakanı Kyriakos Mitsotakis ve İtalya Başbakanı Giorgia Meloni’nin de aralarında bulunduğu 17 Avrupa Birliği (AB) üyesi ülke lideri, yeni bütçede çiftçilere yönelik finansmanın korunması için ortak girişimde bulundu. Liderler, mektubu İrlanda başkanlığına göndererek uyum politikasına ve Ortak Tarım Politikasına (OTP) ayrılan kaynakların korunmasını istedi. Mektupta ayrıca ulusal iadelerin kaldırılması ve NextGenerationEU kredisi için daha yavaş bir geri ödeme takvimi talep edildi. Liderlere göre bu düzenlemeler, bütçede tarım ve uyum politikalarının yanı sıra Avrupa’nın karşı karşıya olduğu güvenlik, savunma, rekabet gücü, bağlantısallık, enerji güvenliği ve dayanıklılık gibi yeni zorluklara kaynak ayrılmasına imkân sağlayacak. Liderler, OTP ile uyum politikasının üye ülkeler ve bölgeler arasındaki yakınsamayı desteklediğini, tek pazarı güçlendirdiğini ve kırsal alanlarla daha az gelişmiş bölgelere katkı sunduğunu belirtti. Bu politikaların Avrupa’nın rekabet gücü ve gıda güvenliği açısından da önem taşıdığını ifade eden liderler, Komisyonun mevcut önerisinde reel olarak zaten kesintiler bulunduğunu savundu. Onlara göre yeni bir azaltma, AB bütçesini güçlendirmek yerine zayıflatacak ve Avrupa projesine yönelik kamu desteğini riske atacaktı. Girişim, AB’nin 2028-2034 dönemini kapsayacak Çok Yıllı Mali Çerçevesi üzerindeki müzakerelerin kritik aşamaya girdiği bir dönemde geldi. Mektubu Bulgaristan, Kıbrıs, Hırvatistan, Estonya, Yunanistan, İtalya, Letonya, Litvanya, Malta, Polonya, Portekiz, Çekya, Romanya, Slovakya, Slovenya, İspanya ve Macaristan liderleri imzaladı.

Kıbrıs’ta Birincil Sektör İçin Finansman Aracı Planlanıyor
Görsel kaynağı: Dialogos · Özgün haber
Veri haberi

Kıbrıs’ta Birincil Sektör İçin Finansman Aracı Planlanıyor

Kıbrıs Tarım, Kırsal Kalkınma ve Çevre Bakanı Christos Senekis, birincil sektör için yeni bir finansman aracı oluşturulmasını planladıklarını açıkladı. Agros’ta düzenlenen “Kırsal Alanda Kadının Katkısı” etkinliğinde yapılan açıklamaya göre araç, üreticilerin finansmana erişimini kolaylaştırmayı ve tarım ile kırsal alandaki yeni yatırımları desteklemeyi amaçlıyor. Bakanlık, aracın ayrıntıları ve uygulama takvimi hakkında bilgi vermedi. Senekis, 2027 sonrası Ortak Tarım Politikası’nın (OTP) tasarımı için 8 Ekim’de tarım dünyasıyla geniş kapsamlı bir istişare başlatılacağını da bildirdi. Sürece kırsal kadınların katılması, deneyim ve ihtiyaçlarının gelecek politikaların hazırlanmasına yansıtılması planlanıyor. Bakan, üreticilerin, gençlerin ve kadınların görüşlerinin Kıbrıs kırsalının ihtiyaçlarına yanıt verecek politikalara dahil edilmesini hedeflediklerini belirtti. Birincil sektördeki yatırım başvurularına ilişkin veriler de açıklamanın başlıkları arasında yer aldı. Büyük Yatırım Tedbiri kapsamında 1.200’den fazla başvuru yapıldığı, talep edilen toplam tutarın 200 milyon avroya yaklaştığı belirtildi. Genç Çiftçilerin İlk Yerleşimi programına ise 267 başvuru sunuldu. Senekis, bu sayıların sektördeki zorluklara rağmen yeni yatırımlara ve yenilenmeye yönelik ilginin sürdüğünü gösterdiğini söyledi. Kıbrıs’ın 2023-2027 dönemi OTP Stratejik Planı’nın toplam bütçesi 454 milyon avro. Bu bütçeyle yatırımlar, tarım işletmelerinin modernizasyonu ve gençlerin sektöre girişi destekleniyor. LEADER programında da kadınların tarım turizmi ve ev tipi üretim faaliyetlerine katılımına ek puan veriliyor.

Kıbrıs’ta Kadın Çiftçilere Yönelik Tarım Destekleri Açıklandı
Görsel kaynağı: Cyprus Mail · Özgün haber
Veri haberi

Kıbrıs’ta Kadın Çiftçilere Yönelik Tarım Destekleri Açıklandı

Kıbrıs Tarım Bakanı Christos Senekis, kadın çiftçilerin sektördeki rolünü güçlendirmeye yönelik finansman ve sürdürülebilir yatırım desteklerinin açıklandığını bildirdi. Senekis, Agros’ta düzenlenen Kırsal Kadının Katkısı etkinliğinde, kadınların bilgi ve deneyimini istihdam ile kırsal kalkınma fırsatlarına dönüştürecek koşullar oluşturmayı hedeflediklerini söyledi. Bakan, 2027 sonrası yeni tarım politikasının hazırlanması için 8 Ekim’de tarım topluluğuyla geniş kapsamlı bir istişare yapılacağını ve kırsal kadınların da sürece katılacağını belirtti. Kadınlara yönelik önlemlerin yalnızca eşitlik meselesi olmadığını ifade eden Senekis, bu adımları kırsal alanları canlandırma ve üretkenliklerini destekleme planının parçası olarak tanımladı. Kıbrıs’ın 2023-2027 dönemini kapsayan Ortak Tarım Politikası stratejik planının bütçesi 454 milyon avro olarak açıklandı. Plan; yatırımları, tarım işletmelerinin modernizasyonunu ve birincil sektörde çalışmayı seçen gençleri desteklemeyi amaçlıyor. Senekis, son büyük ölçekli yatırım tedbirine 1.200’den fazla başvuru yapıldığını ve talep edilen finansmanın yaklaşık 200 milyon avroya ulaştığını söyledi. Genç çiftçilere yönelik destek programına da 267 başvuru yapıldı. Senekis ayrıca Avrupa Birliği’nin LEADER programını, dağlık ve kırsal toplulukların kendi oluşturduğu girişimleri destekleyen önemli bir araç olarak gösterdi. Agros’ta gül suyu, kaşık tatlıları ve yerel soğuk et ürünleri gibi geleneklerin üretken faaliyetlere dönüştüğünü belirten Senekis, kadınların bu süreçte önemli pay sahibi olduğunu kaydetti. Bakan, kırsal politikaların yerel halkın gerçek ihtiyaçlarına yanıt vermesi ve bakanlığın üretici ile işletme sahipleriyle yakın temasını sürdürmesi gerektiğini söyledi.

Macaristan’da Kişi Başına Gıda Atığı AB Ortalamasının Altında
Görsel kaynağı: HVG · Özgün haber
Veri haberi

Macaristan’da Kişi Başına Gıda Atığı AB Ortalamasının Altında

Eurostat’ın 2024 verilerine göre Macaristan’da kişi başına 87 kilogram gıda atığı oluştu. Bu miktar, Avrupa Birliği’ndeki 129 kilogramlık ortalamanın yaklaşık üçte bir altında kaldı. Macaristan’ın göstergesi 2021’deki 92 kilograma kıyasla %5,4 gerilerken, AB ortalaması aynı dönemde değişmedi. Veriler yalnızca hanelerin çöpe attığı yenilebilir gıdaları kapsamıyor. Üretim, işleme, ticaret ve haneler dahil olmak üzere tüm gıda zincirinde oluşan atıklar; kabuk ve kemik gibi yenilemeyen bölümlerle birlikte hesaplanıyor. Bu nedenle Eurostat göstergesi, doğrudan hanehalkı gıda israfını değil, gıda zincirinin tamamındaki toplam atığı ifade ediyor. Macaristan’daki miktar, bölgedeki bazı ülkelere göre daha düşük. 2024’te Polonya’da kişi başına 130, Avusturya’da 128, Çekya’da ise 101 kilogram atık kaydedildi. Slovakya’daki 72 ve Slovenya’daki 79 kilogramlık değerler ise Macaristan’ın altında kaldı. Avrupa genelinde en yüksek miktarlar Kıbrıs’ta 295, Danimarka’da 261 ve Yunanistan’da 208 kilogram olarak ölçülürken, İspanya 54, Litvanya 68 ve Slovakya 72 kilogramla en düşük değerler arasında yer aldı. Ulusal Gıda Zinciri Güvenliği Hivatalı’nın (Nébih) hane araştırmasına göre, hanelerde kişi başına düşen gıda atığı 2016’daki 33,1 kilogramdan 2024 sonu itibarıyla 21,5 kilograma indi. Nébih, iyileşmede yeni kuşağın daha sürdürülebilir düşünmesini, beslenme alışkanlıklarındaki değişimi ve Maradék nélkül programının farkındalık çalışmalarını etkili unsurlar arasında gösterdi. Buna rağmen hane kaynaklı gıda israfının yıllık 206 bin ton düzeyinde olduğu belirtildi.