Haber arşivi

BM’nin Gıda İsrafını Yarıya İndirme Girişimi COP31’de Gündemde

Birleşmiş Milletler Çevre Programı’nın (BMÇP) COP30’da başlattığı Food Waste Breakthrough girişimi, küresel gıda israfını 2030’a kadar yarıya indirme hedefini iklim politikalarıyla birleştirmeyi amaçlıyor. Girişim, gıda atıklarının çöplüklerde ayrışırken oluşturduğu metan emisyonlarının azaltılmasını öngören Küresel Metan Taahhüdü ile de ilişkilendiriliyor. COP31’in Türkiye’de devam ettiği 11 Kasım ise gıda israfıyla mücadele gündemine ayrıldı. RFI’ye konuşan BMÇP gıda sistemleri sorumlusu Clémentine O’Connor, gıda kaybı ve israfının küresel sera gazı emisyonlarının %8 ila 10’undan sorumlu olduğunu belirtti. Çöplüklere gönderilen gıda atıkları ayrışırken metan salıyor; O’Connor, bu gazın kısa vadede karbondioksitten 84 kat daha güçlü bir etkiye sahip olduğunu söyledi. Birleşmiş Milletler’in Sürdürülebilir Kalkınma Hedefi 12.3, gıda israfının 2030’a kadar yarıya indirilmesini öngörüyor, ancak çoğu ülke bu hedefe ulaşma yolunda ilerlemiyor. O’Connor, bütün ülkelerin hedefi 2030’a kadar gerçekleştirmesinin beklenmediğini, bunun sürekli çalışmayı gerektiren bir çerçeve olduğunu ifade etti. Bu çerçevenin ülkeler, kentler, şirketler ve haneler açısından gıda harcamalarını azaltma gibi somut faydalar sağlayabileceğini belirtti. Japonya’nın hedefi 2022’de gerçekleştirdiğini ve özel sektör için 2030’a kadar %60’lık yeni bir azaltım hedefi belirlediğini aktaran O’Connor, Birleşik Krallık ile Hollanda’da da zaman içinde %20’den fazla azalma kaydedildiğini söyledi. Girişimin öne çıkardığı yöntemlerden biri, gıda zincirindeki aktörleri politika yapıcılarla buluşturan kamu-özel ortaklıkları. Birleşik Krallık’ta 2007’de başlatılan Food Pact Network benzeri ortaklıklar Endonezya, Güney Afrika, Meksika, Avustralya ve Hollanda’da da uygulanıyor; Food Waste Breakthrough bu modelin başka ülkelere yayılmasını destekliyor. Gıda kaybı üretimden taşımaya, soğuk zincirden işleme, perakende ve restoranlara kadar zincirin tamamında görülüyor. İsrafın %60’ı hanelerde gerçekleşiyor ve kişi başına yılda 79 kilograma ulaşıyor. Küresel toplam için kullanılan yaklaşık bir milyar tonluk veri 2022’ye ait; yeni verilerin gelecek yıl yayımlanması bekleniyor ve mevcut bilgiler israf eğiliminin arttığını göstermiyor.