Domatesin Meksika Kökeni ve Çeşit Zenginliği
Domatesin evcilleştirilmesi ve kültüre alınmasında Meksika önemli bir rol oynadı. Meksika’da domatese sıkça “jitomate” deniyor; bu ad, Nahuatl dilindeki “xītomatl” sözcüğünden geliyor. Ürün daha sonra dünyanın farklı ülkelerine yayılarak yerel koşullara uyum sağladı. Yüzyıllar boyunca yapılan seleksiyon, domatesin çok sayıda farklı form ve çeşidinin ortaya çıkmasını sağladı. Çeşitler sululuk, etlilik ve sertliğin yanı sıra tatlılık ve aroma bakımından da farklılaşıyor. Bu çeşitlilik, domatesin kullanım amacına ve yetiştirme koşullarına göre seçim yapılmasına imkân veriyor. Domates ev bahçesinde, bostanda veya yeterli hacme sahip saksılarda yetiştirilebiliyor. İyi verim için yalnızca güneş ve su yeterli değil; uygun çeşidin seçilmesi, verimli toprak kullanılması, düzenli sulama ve bitki bakımı da gerekiyor. Küçük alanlarda güneş alan, hava geçirgen ve fazla suyu tutmayan toprak öneriliyor. Yüksek boylu ve iri meyveli çeşitlerin bir bölümünde gövdeyi ve meyveleri korumak için destek veya bağlama gerekebiliyor. Saksı yetiştiriciliğinde kompakt çeşitler, bahçede ise yerel iklime ve hastalıkların yayılma koşullarına uyumlu çeşitler tercih ediliyor. Aile işletmelerinde farklı çeşitleri denemek, istenen tat ve kullanım yönünün seçilmesine yardımcı olabiliyor.
