ARAŞTIRMA MASASI

Haber arşivi

Ülke, konu ve tarihe göre yerel kaynaklardan gelen haberleri keşfedin.

570 haber · Sayfa 9

Kükürt Fiyatındaki Artış Fosfat Gübresi Üreticilerini Zorluyor
Görsel kaynağı: Dagens PS · Özgün haber
Veri haberi

Kükürt Fiyatındaki Artış Fosfat Gübresi Üreticilerini Zorluyor

Kükürt arzındaki daralma ve bu madde için artan rekabet, fosfat gübresi üreticilerinin ihtiyaç duyduğu sülfürik aside erişimini ve bu maliyeti karşılamasını zorlaştırıyor. Üreticiler, zaten ekonomik baskı altındaki tarım müşterilerine artan maliyetleri yansıtamıyor. Kükürt fiyatındaki yükselişin, küresel gıda arzı açısından risk oluşturabileceği belirtiliyor. Kükürt, fosil yakıtların yakılmasıyla oluşan asit yağmurunu azaltma çalışmaları kapsamında petrol ve doğal gaz akışlarından uzaklaştırılmaya başlandı. Başlangıçta rafinasyonun atığı olarak görülen madde daha sonra satılabilir bir ürüne dönüştü. Petrol ve gaz sanayisinin yüksek üretimi fiyatı yüzeysel veya yeraltı yataklarından çıkarılan kükürdün altına itti. Günümüzde kükürdün %90'ı petrol ve gaz rafinerilerinden geliyor. Gübre üreticileri kükürt için madencilik sektörüyle rekabet ediyor. Ancak bakır ve uranyum fiyatlarındaki yükseliş, özellikle bakırın rekor seviyelere ulaşması, madencilik sektörünün sülfürik asit maliyetlerini karşılamasını kolaylaştırıyor. Gübre ve yakıt fiyatlarındaki artışların, güçlü geçmesi beklenen El Niño dönemiyle çakıştığı; yüksek girdi maliyetleri ile elverişsiz hava koşullarının gelecek yıl küresel gıda üretimini azaltabileceği öngörülüyor.

Avusturya’da Yapay Zekâ Tarımda Robotlar ve Hassas Gübrelemeyle Sınanıyor
Görsel kaynağı: Kronen Zeitung · Özgün haber
Veri haberi

Avusturya’da Yapay Zekâ Tarımda Robotlar ve Hassas Gübrelemeyle Sınanıyor

3 yayıncı · 3 haber · Karşılaştır

Avusturya’nın Wieselburg kentinde düzenlenen “AI meets Agriculture” konferansında, yapay zekânın tarımda kullanımına yönelik otonom dronlar, yabani ot temizleyen robotlar ve hedefli ilaçlama sistemleri tanıtıldı. 19 Ekim 2026’daki etkinlikte araştırma, ekonomi ve siyaset temsilcileri teknolojinin çiftliklerde uygulanmasını ele aldı. Tarım işletmelerinin uygulamaya geçişi için veri, uzmanlık, test altyapısı, finansman ve yüksek performanslı hesaplama erişiminin gerektiği belirtildi. AgrifoodTEF, EDIH AI5innovation ve AI Factory Austria AI:AT girişimleri şirketlere destek sağlıyor. Aşağı Avusturya, veri merkezli tarımsal yapay zekâ için yaklaşık 1,5 milyon avroluk profesörlük desteği veriyor.

Güney Afrika’da Patates ve Domates Fiyatları Gerilerken Avokado Yükseldi
Görsel kaynağı: Food For Mzansi · Özgün haber
Veri haberi

Güney Afrika’da Patates ve Domates Fiyatları Gerilerken Avokado Yükseldi

Güney Afrika’da taze ürün piyasasında sebze fiyatları bir haftada sert düşerken avokado fiyatı yükseldi. 20 Ekim 2026 tarihli GroundRules piyasa güncellemesinde Agricultural Market Trends (AMT) tarım ekonomisti Conce Moraba, patatesin ortalama fiyatının önceki hafta torba başına 82 randın üzerindeki seviyeden %23’ten fazla gerileyerek 10 kilogram başına 63,46 randa indiğini açıkladı. Domates fiyatı da yedi günde %40 düşerek kilogram başına ortalama 8,97 randa kaldı. Moraba, patatesteki düşüşte yüksek ürün girişleri, devreden stok, tüketici alım gücünün zayıflaması ve sıcaklığa bağlı kalite sorunlarının etkili olduğunu belirtti. Domates fiyatlarındaki gerileme ise haftalık arzın %18 artmasına rağmen gerçekleşti; domatesler bir yıl öncesine göre de %23 daha ucuzlandı. Düşük kaliteli ürünleri emen gayriresmî toptan alıcıların eksikliği, fazla ürünün piyasa fiyatları üzerindeki baskısını artıran yapısal unsurlardan biri olarak gösterildi. Soğan fiyatı 10 kilogram başına ortalama 139,38 randa gerilerken hafta sonu ürün girişleri, kıtlığın en ağır döneminin hafifliyor olabileceğine işaret etti. Tatlı biber, havuç ve yeşil fasulye fiyatları da düşüş kaydetti. Sarımsak ise kilogram başına 90,06 randla yüksek seviyesini korudu; gelecek ayki arzın fiyatları gevşetebileceği belirtildi. Meyve piyasasında avokado fiyatı %24 artarak kilogram başına 20,07 randa çıktı. Fuerte çeşidinin ortalaması 35 rand, Hass çeşidinin ortalaması 14 rand oldu. Arzın yıl sonuna doğru daha da daralmasının fiyatları desteklemeyi sürdürmesi bekleniyor. Güney Afrika’nın avokado ihracatı yıllık bazda yaklaşık %16 artarken Avrupa’daki arz fazlası üretici marjlarını sıkıştırdı. Namibya’nın ekim ayındaki ithalat kısıtlamaları da Güney Afrika havuç ve soğanı için %30 oransal kota uygulanmasına yol açtı.

Karadeniz’de Altı Gemi Olayı Küresel Gıda Tedariki Endişesini Artırdı
Görsel kaynağı: Mediafax · Özgün haber
Veri haberi

Karadeniz’de Altı Gemi Olayı Küresel Gıda Tedariki Endişesini Artırdı

AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas, son on günde Karadeniz’de sivil deniz taşımacılığına yönelik altı drone olayı bildirildiğini açıkladı. Rusya’dan şüphelenilen saldırıların Romanya ve Bulgaristan kıyıları yakınında seyreden gemileri hedef aldığını belirten Kallas, gelişmeleri “tehlikeli ve kabul edilemez bir tırmanış” olarak nitelendirdi. İki ülke de Avrupa Birliği ve NATO üyesi. Kallas, Moskova’nın Ukrayna ihracatını engellemeye ve Kiev’in ekonomik gelirlerini azaltmaya çalıştığını savundu. Kendisinin sunduğu tahmine göre Ukrayna, ihracat gelirlerinden günlük yaklaşık 60 milyon avro kaybediyor. Kaynakta yer alan bir paylaşıma göre Bulgaristan kıyısından 18 deniz mili açıkta düzenlenen Rus drone saldırıları sonrasında 11 denizci kayıp, birkaç denizci de yaralı durumda. Türkiye bağlantılı olaylardan birinde Türk işletmeli Azov Concord’un battığı, beş mürettebatın kurtarıldığı ve 11 kişinin kayıp olduğu aktarıldı. Ukrayna işletmeli Chelsea 3 ise Türkiye’den Moldova’ya giderken üç drone tarafından vuruldu; patlamalarda birkaç mürettebat yaralandı. Bulgaristan’ın bu gelişmelerin ardından Rusya’nın büyükelçisini çağırdığı belirtildi. Kallas, Karadeniz’in Ukrayna’nın tarım ihracatı için hayati bir rota olduğunu, ülkenin buğday, mısır ve arpanın başlıca dünya ihracatçıları arasında yer aldığını söyledi. Mevcut dünya tahıl stoklarının 2022’ye göre daha yüksek olduğunu belirten Kallas, buna karşın süper El Niño ihtimali, kuraklık, Orta Doğu çatışmasının gübre ihracatına etkisi ve Ukrayna tahıl rotalarına yönelik saldırıların küresel gıda tedariki üzerindeki baskıyı artırabileceği uyarısında bulundu. Kallas ayrıca, Ukrayna ürünlerinin taşınmasında kullanılan AB dayanışma koridorlarının da risk altında olduğunu savundu. Rusya’nın Moldova, Romanya ve Polonya sınır geçiş noktalarını hedef aldığını öne süren Kallas, bu kara güzergâhlarının Ukrayna limanlarındaki taşımacılığın aksadığı dönemde önemli bir alternatif haline geldiğini ifade etti.

Afganistan’da Gelecek Kış 19 Milyondan Fazla Kişiyi Gıda Sıkıntısı Bekliyor
Görsel kaynağı: Yle Uutiset · Özgün haber
Veri haberi

Afganistan’da Gelecek Kış 19 Milyondan Fazla Kişiyi Gıda Sıkıntısı Bekliyor

2 yayıncı · 2 haber · Karşılaştır

Birleşmiş Milletler, Afganistan’da gelecek kış 19 milyondan fazla kişinin gıda sıkıntısıyla karşılaşabileceği uyarısında bulundu. Birleşmiş Milletler İnsani İşlerin Koordinasyon Ofisi (OCHA) temsilcisine göre, bu kişilerin 5 milyonu için durum kıtlık koşullarına yaklaşacak kadar ağırlaşabilir. Gıda sıkıntısının başlıca nedenleri Afganistan ekonomisinin çökmesi, uzun süren kuraklık ve Taliban’ın iktidara dönmesinin ardından uluslararası yardımın keskin biçimde azalması olarak sıralandı. Krizden en ağır etkilenen kesimin çocuklar olduğu ve geniş çaplı yetersiz beslenme tehdidiyle karşı karşıya bulundukları belirtildi.

Moldova’nın Mısır İhracatı Dokuz Ayda Önceki İki Tam Yılı Aştı
Görsel kaynağı: Agrobiznes Moldova · Özgün haber
Veri haberi

Moldova’nın Mısır İhracatı Dokuz Ayda Önceki İki Tam Yılı Aştı

Moldova, 2026’nın ilk dokuz ayında 318,3 bin ton mısır ihraç ederek 2025 ve 2024’ün tamamında dış pazarlara gönderilen hacimleri aştı. Ancak bu sonuç, yalnızca 2026 hasadının ihracatını yansıtmıyor; 2025’teki geç hasat nedeniyle önceki üründen kalan bazı teslimatlar 2026 yazına sarktı. Temmuz-eylül döneminde mısır ihracatı 28.216 ton olarak gerçekleşti ve 2025’in aynı dönemindeki 21.987 tona göre yaklaşık %28 arttı. Üçüncü çeyrekteki hacim 2024 ve 2023’ün aynı dönemlerindeki seviyelerin de üzerinde kaldı. Buna karşın sevkiyatlar aylar ilerledikçe belirgin biçimde azaldı: temmuzda yaklaşık 21,5 bin ton olan ihracat, ağustosta 3,4 bin tona, eylülde ise 3,3 bin tona geriledi. Ekonomist Iurie Rija’nın aktardığı analize göre bu düşüş, yeni hasat beklenirken önceki üründen ihracata uygun stokların kademeli olarak tükenmesini yansıtıyor. Aynı dönemde ortalama ihracat fiyatı 4,33 ley/kg’a yükseldi ve 2025’in aynı dönemindeki 4 ley/kg seviyesinin yaklaşık %8 üzerine çıktı. Lübnan, 12,5 bin tonla üçüncü çeyrekte Moldova mısırının başlıca destinasyonu oldu ve toplam sevkiyatın yaklaşık %44’ünü oluşturdu. Ukrayna yaklaşık 4,2 bin tonla ikinci sırada yer aldı; bu sevkiyatların Reni Limanı üzerinden diğer pazarlara yeniden ihraç edildiği belirtildi. Türkiye de 3,8 bin tonla önemli destinasyonlar arasında yer aldı. Rija’ya göre 2026 hasadından yapılacak ihracat daha geç başlayabilir ve teslimatların önemli bir bölümü 2027’nin ilk yarısına kalabilir. Bu beklentinin gerçekleşmesi hasadın hızına, mevcut stoklara ve dış pazarlardaki ticari ve lojistik koşullara bağlı olacak.

Küresel Gıda Enflasyonu Savaşlar ve El Niño Etkisiyle Daha da Artabilir
Görsel kaynağı: in.gr · Özgün haber
Veri haberi

Küresel Gıda Enflasyonu Savaşlar ve El Niño Etkisiyle Daha da Artabilir

1 yayıncı · 2 haber · İncele

Dünya genelinde gıda enflasyonunun zaten yüksek seviyelerde olduğu, El Niño'nun yol açtığı kuraklıkların ve savaşların deniz taşımacılığında yarattığı sorunların etkisiyle önümüzdeki aylarda ve 2027'de daha da artabileceği bildirildi. Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) başekonomisti Máximo Torero, baskıların yıl sonuna, gelecek yılın başına ve muhtemelen gelecek yılın tamamına yayılabileceğini söyledi. Artan fiyatların en ağır etkisinin, gıdanın aile bütçesinde daha büyük pay tuttuğu düşük ve orta gelirli ülkelerdeki yoksul tüketiciler üzerinde görülmesi bekleniyor. Dünya Bankası verilerine göre gıda enflasyonu, eylülde sona eren üç aylık dönemde incelenen 150 ülkenin %22'sinde genel enflasyonu aştı. Bu oran önceki üç aylık dönemde %14'tü. FAO Gıda Fiyat Endeksi de eylülde ortalama 136 puana çıkarak Kasım 2022'den bu yana en yüksek seviyesine ulaştı. Tedarik zincirindeki sorunlar fiyat baskısını artırıyor. Karadeniz'deki taşımacılık altyapısına yönelik saldırılar buğday sevkiyatında aksamalara yol açarken, büyük ithalatçılar Mısır ve Endonezya alternatif tedarik kaynakları arıyor. Kızıldeniz'deki güvenlik sorunları gemileri Afrika çevresinde daha uzun ve maliyetli rotalara yönlendiriyor. Orta Doğu'daki savaş ise yakıt fiyatlarını yükseltiyor ve Hürmüz Boğazı üzerinden gübre ihracatında sorunlara neden oluyor. Bu gelişmeler temel tarım ürünlerine de yansıyor. Buğday fiyatları 2026'da %30'dan fazla artarken, önemli Asya ihracatçısı ülkelerde pirinç fiyatları büyük stoklara rağmen %10 ila 13 yükseldi. Bazı kritik ticaret rotalarında navlunların yaklaşık %50 artması da maliyetleri büyüttü. Mısır'da sübvansiyonsuz büyük ekmek fiyatı temmuzdaki 4 Mısır lirasından yaklaşık 5 liraya çıkarken, Birleşik Arap Emirlikleri'nde yemeklik yağ yaklaşık %40 zamlandı. Endonezya'da bitkisel yağ fiyatları %7, Hindistan'da şeker, soğan ve bakliyat fiyatları ise eylülde önceki aya göre %10'dan fazla arttı. Yüksek tahıl stokları ve iyi hasatlar şimdiye kadar piyasadaki arz baskısını sınırlayan bir güvenlik marjı sağladı, ancak bu koruyucu etkinin zayıfladığı belirtiliyor. İyi yerel hasatlar nedeniyle alımlarını erteleyen önemli ithalatçı ülkelerin uluslararası pazara dönmesi, önümüzdeki aylarda talepte ani artış yaratabilir. FAO, artan tarım girdisi maliyetlerinin tüketici fiyatlarına yansımasının enflasyonu hızlandırabileceği ve temel gıda fiyatlarındaki yükselişin sosyal huzursuzluk riskini artırabileceği değerlendirmesinde bulunuyor.

AB Ormansızlaşma Düzenlemesi Arjantin Sığır Piyasasında Fiyat Farkı Yaratabilir
Görsel kaynağı: Bichos de Campo · Özgün haber

AB Ormansızlaşma Düzenlemesi Arjantin Sığır Piyasasında Fiyat Farkı Yaratabilir

Avrupa Birliği’nin (AB) ormansızlaşma karşıtı düzenlemesi, Arjantin sığır piyasasında çevresel uygunluğu ve izlenebilirliği kanıtlanabilen hayvanlarla bu koşulları belgeleyemeyenler arasında yeni bir fiyat ayrışmasına yol açabilir. Cafrisa ve Sodecar temsilcisi Raúl Cagliero, etin 2021’den önce ormansızlaştırılmış arazilerden gelmediğini gösterebilen hayvanların daha yüksek değer görebileceğini söyledi. Bu kapsamda, gerekli bilgileri sağlayabilen tamamlanmış novilloların ve besilik danaların avantaj elde edebileceği belirtildi. Cagliero, fiyat farkının ne kadar olacağının henüz bilinmediğini ve bunun üreticilerle sanayinin uyum süreci ilerledikçe piyasada şekilleneceğini ifade etti. Avrupa’daki ithalatçılara tedarik edilebileceği kanıtlanan hayvanlarla bu kanıtı sunamayanlar arasında bir ayrım oluşabileceği, ancak söz konusu hayvanlar için prim ödenip ödenmeyeceğinin henüz kesinleşmediği kaydedildi. Farklılaştırmanın yalnızca ihracata yönelik sığır fiyatlarını mı artıracağı, yoksa iç tüketimlik hayvanların fiyatlarına da yansıyıp yansımayacağı da belirsizliğini koruyor. Üreticilere, işletmelerini VISEC Carne platformuna veya çevresel gerekliliklere uyumu gösterebilecek başka bir sisteme kaydettirme işlemlerine mümkün olduğunca erken başlamaları tavsiye edildi. Cagliero’ya göre üretici, tamamlanmış novilloyu teslim ettiğinde hayvanın yetkilendirilmiş bir poligondan geldiğini gösterebilmek için bu sistemlerden birine kayıtlı olmak zorunda kalacak. Düzenlemenin etkisi yalnızca hemen kesilecek hayvanlarla sınırlı görülmüyor; yakında satın alınacak besilik danalar da ihracata yönelik sonlandırma ve kesim aşamasına 2027’de ulaştıklarında bu gerekliliklerle karşılaşacak. Cagliero, bu uyum sürecinin sığır zincirinin mevcut ekonomik baskıları altında yürütüleceğini söyledi. İç tüketime çalışan kesimhanelerde tüketimdeki düşüş, işletmelerin faaliyet düzeyini toparlamasını zorlaştırıyor. İhracat tesislerinde ise marjlar dar ve bazı yakın aylar zararla kapandı. Enerji maliyetleri, vergi yükü ve yeni ücret pazarlıkları kârlılık üzerinde baskı oluştururken şirketler, yeni zarar biriktirmeden faaliyeti sürdürebilmek için denge fiyatları arıyor. Arjantin sığır sektöründe Avrupa düzenlemesine uyum, bu nedenle yalnızca çevresel bir belge hazırlama süreci olarak değil, hayvanların hangi pazara erişebileceğini ve piyasada nasıl fiyatlanacağını etkileyebilecek bir koşul olarak değerlendiriliyor. Ancak kaynakta, uygun hayvanlarla diğerleri arasındaki olası fiyat farkına veya düzenlemenin iç piyasa fiyatları üzerindeki kesin sonucuna ilişkin bir rakam ya da kesinleşmiş karar bulunmuyor.

AB, Ukrayna Tarım Ürünleri İçin Koruma Önlemi Uygulamayacak
Görsel kaynağı: Economica.net · Özgün haber

AB, Ukrayna Tarım Ürünleri İçin Koruma Önlemi Uygulamayacak

Avrupa Komisyonu, Ukrayna’dan gelen tarım ve gıda ürünlerinin Romanya gibi bazı pazarlarda oluşturduğu baskıyı azaltmak amacıyla koruma önlemleri uygulamayacağını bildirdi. Açıklama, Ticaret ve Ekonomik Güvenlikten sorumlu Komisyon üyesi Maroš Šefčovič’in bir parlamentere verdiği yanıtta yer aldı. Komisyon, 29 Ekim 2025’ten beri yürürlükte olan AB-Ukrayna Derin ve Kapsamlı Serbest Ticaret Anlaşması’nın istikrarlı ve öngörülebilir bir rejim sunduğunu belirtti. Anlaşma; şeker, kanatlı eti, yumurta, buğday, mısır ve bal gibi hassas ürünlerde erişimi sınırlı artışlarla düzenliyor.

Küresel Gıda Fiyatlarında 2027 İçin Artış Uyarısı
Görsel kaynağı: TV8 Moldova · Özgün haber
Veri haberi

Küresel Gıda Fiyatlarında 2027 İçin Artış Uyarısı

2 yayıncı · 2 haber · Karşılaştır

Küresel gıda enflasyonunun önümüzdeki aylarda hızlanarak 2027'ye kadar sürmesi bekleniyor. Deniz taşımacılığındaki aksamalar, yükselen gübre maliyetleri ve kuraklık, gıda arzı üzerindeki baskıyı artırıyor. Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO), etkilerin yıl sonuna doğru ve gelecek yıl daha belirgin olabileceğini bildirdi. FAO'nun gıda fiyatları endeksi eylülde 136 puanla Kasım 2022'den bu yana en yüksek ortalamaya ulaştı. FAO Başekonomisti Maximo Torero, düşük gelirli hanelerin gıdanın bütçelerindeki payı daha yüksek olduğu için daha fazla etkilenebileceğini belirtti.

COP17'de Eğitim, Gıda Güvenliği ve Biyoçeşitlilik Bağlantısı Vurgulandı
Görsel kaynağı: Armenpress · Özgün haber

COP17'de Eğitim, Gıda Güvenliği ve Biyoçeşitlilik Bağlantısı Vurgulandı

Ermenistan Dışişleri ve Dış Ticaret Bakan Yardımcısı Robert Abisoghomonyan, Erivan’da düzenlenen Biyolojik Çeşitlilik Sözleşmesi Taraflar Konferansı’nın 17. oturumu (COP17) kapsamında, ulusal eğitim sistemlerinin gıda güvenliğini ve Küresel Biyoçeşitlilik Çerçevesi’nin uygulanmasını desteklemedeki rolünü ele alan üst düzey panele katıldı. Katılım, Ermenistan Dışişleri ve Dış Ticaret Bakanlığı tarafından duyuruldu. Abisoghomonyan, biyolojik çeşitliliğin korunması, gıda güvenliği, eğitim ve sürdürülebilir kalkınma gündemlerinin birbirinden ayrı ele alınamayacağını belirtti. Ermenistan’ın COP17 başkanlığı öncelikleri kapsamında biyolojik çeşitliliğin daha geniş ekonomik ve sosyal kalkınma gündemlerine entegre edilmesi ve uluslararası ortaklıkların güçlendirilmesi gerektiğini vurguladı. Bakan yardımcısı, uluslararası iş birliğinin gelişmekte olan ülkelerin ulusal kapasitesini güçlendirmesi, uzmanlık ve mali destek sağlaması ve uluslararası taahhütleri ulusal düzeyde uygulanabilir sonuçlara dönüştürmesi gerektiğini ifade etti. Ermenistan’ın Birleşmiş Milletler Dünya Gıda Programı ile uzun süredir yürüttüğü iş birliği ve ulusal Okul Beslenme Programı, etkili ortaklığa örnek gösterildi. Ermenistan’ın deneyiminin ortak ülkelerle paylaşılmasının ve çok taraflı anlaşmaların ulusal düzeyde uzun vadeli sonuçlar üretmesinin önemi de vurgulandı.

Slovakya’da Süt Ürünleri Fiyatları İçin Çiğ Süt Maliyeti Uyarısı
Görsel kaynağı: Poľnoinfo · Özgün haber
Veri haberi

Slovakya’da Süt Ürünleri Fiyatları İçin Çiğ Süt Maliyeti Uyarısı

2 yayıncı · 2 haber · Karşılaştır

Slovak Sütçülük Birliği (SMZ), çiğ inek sütü alım fiyatlarındaki artışın süt ürünlerinin satış fiyatlarına yansıtılması gerektiğini açıkladı. Birliğe göre bunun gerçekleşmemesi, süt endüstrisinde ekonomik çöküş riskini artırabilir. SMZ Genel Sekreteri Zuzana Nouzovská, ticaretin piyasa fiyat gelişimini dikkate alması gerektiğini söyledi. Çiğ sütün fiyatı Eylül 2026’da Ağustos’a göre kilogram başına 1,76 sent artarak 39,08 sent/kg’a çıktı. Süt üretimi de geçen yıla göre yaklaşık %9 yükseldi; ancak arz ile satış arasında denge korunmalı.

Suriye Ekonomisinde Büyümenin Üç Ana Sektörü Öne Çıktı
Görsel kaynağı: Al-Watan Syria · Özgün haber
Veri haberi

Suriye Ekonomisinde Büyümenin Üç Ana Sektörü Öne Çıktı

Ekonomist İhab İsmender, Suriye’de sağlam ve sürdürülebilir bir ekonomi kurulabilmesi için yapısal dengesizliklerin giderilmesi, üretim sektörlerinin yeniden canlandırılması ve yatırımların çekilmesi gerektiğini belirtti. İsmender’e göre toparlanmanın ilk aşaması, asgari parasal ve mali istikrarın sağlanmasıyla birlikte üretim kapasitesini artıracak adımların atılmasını gerektiriyor. İsmender, enerji, su ve ulaşım başta olmak üzere kritik altyapının yeniden kurulmasını üretim faaliyetlerinin canlanması için temel koşul olarak gösterdi. Dünya Bankası tahminlerine atıf yapan İsmender, elektrik sektörünün ana şebekelerini yeniden rehabilite edebilmesi için yaklaşık 146 milyon dolarlık yatırıma ihtiyaç bulunduğunu söyledi. Elektrik rehabilitasyon projelerinin hızlandırılması ve havalimanlarının geliştirilmesinin ulaşım, ticaret ve yatırım faaliyetlerini destekleyebileceğini ifade etti. İsmender’in büyümeye öncülük edebilecek üç sektör arasında saydığı tarım ve gıda sanayileri, yerel ve bölgesel talebin karşılanması, hızlı gelir sağlanması ve özellikle kırsal bölgelerde istihdam oluşturulması açısından öne çıkıyor. Suriye’nin tarım arazileri ve mevcut kaynaklarının gıda üretimini artırma ve ihracatı genişletme fırsatı sunduğunu belirten İsmender, bunun üretim, sulama, enerji ve finansman sorunlarının çözülmesine bağlı olduğunu kaydetti. Üretim temelli ekonomiye geçiş için dış transferler ve insani yardımların gelir ve istihdam üreten yatırımlara yönlendirilmesi önerildi. İsmender ayrıca özel sektörün daha etkin rol üstlenmesi, geniş bir işgücü kesimini istihdam eden küçük ve orta ölçekli işletmelere finansman sağlanması ve ihracatın geliştirilmesi gerektiğini söyledi. Gayrimenkul ve turizmin ise işgücünü istihdam ederek inşaat ve hizmet tedarik zincirlerini hareketlendirebileceği, yatırımları çekebileceği ifade edildi.

Suriye Zeytinyağı Küresel Pazarda Rekabet Gücünü Koruyor
Görsel kaynağı: SANA — Arapça Ekonomi · Özgün haber
Veri haberi

Suriye Zeytinyağı Küresel Pazarda Rekabet Gücünü Koruyor

Suriye zeytinyağı, yerel ve dış pazarlardaki itibarı, kimyasal özellikleri ve zengin yerel çeşitliliği sayesinde küresel pazarda güçlü bir rakip olarak değerlendiriliyor. Suriye Tarım Bakanlığı Zeytin Bürosu Müdürü Muhammed Kavas, ülkenin Akdeniz havzasında zeytin yetiştiriciliği ve zeytinyağı üretiminin en eski merkezlerinden biri olduğunu belirtti. Surani, Kaysi, Hudayri ve Duhaybli gibi çeşitlerin farklı özellik ve aromalara sahip olduğu aktarıldı. Kavas, incelenen çeşitlerin çoğunda tekli doymamış yağ asidi olan oleik asit oranının yaklaşık %70 veya daha fazla olduğunu söyledi. Bazı çeşitlerin yağlarında bulunan doğal fenolik bileşikler ve tokoferollerin antioksidan özellikleriyle ürünün besin ve sağlık değerine katkı sunduğu belirtildi. Hasat, depolama ve sıkımın uygun yöntemlerle yapılması halinde yağın düşük serbest asitlik ve peroksit değerleri, ultraviyole emilim ölçümleri ile duyusal özellikler bakımından natürel sızma zeytinyağına ilişkin uluslararası standartları karşıladığı ifade edildi. Üretici şirket yöneticisi Safvan Kayruz, Suriye zeytinyağının başlıca alıcılarının Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri, Kuveyt ve Umman'ın yanı sıra Avrupa ülkelerindeki tüccarlar, bireyler ve işletmeler olduğunu söyledi. Kayruz, Türkiye'ye de büyük miktarlarda ihracat yapıldığını belirtti. Ancak ihracat sektörünün yaptırımlar ve ekonomik abluka nedeniyle yaklaşık 14 yıl boyunca dünyayla neredeyse tamamen kopuk kaldığını, güncel sorunlar arasında banka akreditiflerinin aksaması ve küresel banka hesaplarının alınamamasının bulunduğunu kaydetti. Kayruz, sektörün desteklenmesi için hükümetin yanı sıra ticaret, sanayi ve tarım odalarının uluslararası anlaşmaların ve fuarların düzenlenmesinde daha etkin rol üstlenmesini istedi. İdlib ve Afrin gibi bölgelerde üretilen yağın özgün aroma ve tadıyla İspanyol, Tunus ve Fas yağlarıyla yarıştığını belirten Kayruz, bu konumun güçlenmesi için ambalajlama sektörünün geliştirilmesi ve ihracatı destekleyen ekonomik ortamın sürdürülmesi gerektiğini söyledi. Tarım Bakanlığı, mevcut sezonda Suriye'de zeytin meyvesi üretiminin ilk tahminini 954 bin 730 ton olarak açıkladı. Üretimin %20'sinin sofralık zeytine, %80'inin ise yağlık sıkıma ayrılması ve yaklaşık 190 bin 946 ton zeytinyağı elde edilmesi bekleniyor.

Türkiye Finansmanıyla Tarım, Turizm, Sanayi Hibe Programları ve Girişimcilik Projesi Başlıyor
Görsel kaynağı: Havadis · Özgün haber
Veri haberi

Türkiye Finansmanıyla Tarım, Turizm, Sanayi Hibe Programları ve Girişimcilik Projesi Başlıyor

2 yayıncı · 2 haber · Karşılaştır

Türkiye Cumhuriyeti Kalkınma ve Ekonomik İş Birliği Ofisinin finansman desteği ve Çukurova Kalkınma Ajansının teknik desteğiyle yürütülen Tarım, Turizm, Sanayi Hibe Programları ve Girişimcilik Projesi için başvurular açıldı. Programlar dört başlık altında uygulanacak. Genel programlara başvuruların 19 Ekim 2026 saat 16.00’da aktif olacağı, Girişimcilik Projesi adaylarının ise www.girisimcilik.kei.gov.tr adresindeki adımları izleyeceği bildirildi. Çevrim içi başvurular 4 Aralık 2026’ya kadar yapılabilecek; belgeler ve ayrıntılar ilgili bakanlıkların siteleri ile kei.gov.tr ve yaga.gov.ct.tr adreslerinde yer alacak.

Gürcistan’da Alternatif Tarım Politikası İçin Planlama ve İzleme Modeli Önerildi
Görsel kaynağı: Agronews Georgia · Özgün haber
Veri haberi

Gürcistan’da Alternatif Tarım Politikası İçin Planlama ve İzleme Modeli Önerildi

Gürcistan’da sunulan alternatif tarım ve kırsal kalkınma stratejisi, mevcut neden-sonuç uyumsuzluklarının belirlenmesini ve yürürlükteki politika-stratejik yükümlülüklerdeki ilerleme ya da gerilemenin uygun göstergelerle değerlendirilmesini öneriyor. Çalışmanın başlangıç hedefi; mevcut durumun kapsamlı biçimde incelenmesi, tematik analiz yapılması, sorun ve zorlukların belirlenmesi, izleme bilgilerinin değerlendirilmesi ve değerlendirme raporlarının analitik olarak işlenmesi olarak tanımlanıyor. Çalışma tezinde, tarım sektörünün stratejik gelişim planlamasıyla birlikte tahmin, yönetim, izleme ve analiz ile kontrol ve değerlendirme sistemlerinin değiştirilmesi gerektiği savunuluyor. Metin, süreçlerin herhangi bir aşamasında hızlı değişiklik yapılabilmesi için program esnekliğinin ve bağlamı dikkate alan yönetim anlayışının güçlendirilmesini öne çıkarıyor. Öneri, uygulanmış bir politika sonucu olarak değil, alternatif stratejik platform ve çalışma tezi olarak sunuluyor. Yaklaşım, tarım ve kırsal kalkınma projelerinin parçalı biçimde finanse edilmesi yerine toprağı, çiftçiyi, sermayeyi, kurumları, bilgiyi, yayım hizmetlerini, teknolojiyi, pazarı, lojistiği ve altyapıyı tek bir ekonomik zincir içinde ele alan bir yönetim sistemi kurulmasını öngörüyor. Kavramsal model bütüncül bakış, sistemik yaklaşım ve karmaşık değerlendirme olmak üzere üç bileşene dayanıyor. Metinde bu çerçevenin kırsal alanda kapsayıcı ekonomik büyüme, sosyoekonomik gelişme ve refah hedefiyle ilişkilendirildiği belirtiliyor. Önerilen izleme sistemi tasarım, veri, izleme, kontrol ve yönetim olmak üzere beş çalışma aşamasından oluşuyor. Tasarım aşamasında strateji, hedefler, görevler ve göstergeler; veri aşamasında veri tabanı, veri toplama, oluşturma ve kalite; izleme aşamasında plan, gerçekleşme, rapor değerlendirmesi ve sapmalar ele alınıyor. Kontrol aşaması tematik doğrulama, denetim ve veri güvenilirliğine; yönetim aşaması ise analiz, tahmin, karar ve düzeltmeye odaklanıyor. Yeni tarım politikası programı ayrıca teşhis, öncelik, araç ve sonuç sıralamasıyla dört aşamalı tematik araştırma-değerlendirme hattından ve dijital analitik filtreleme aşamalarından geçiriliyor. İlk teşhis kapsamında arazi kayıtsızlığı, parçalanma ve işlenmeme, düşük verimlilik, sulama altyapısının yokluğu veya arızası, finansmana erişim sorunları, teknolojik geri kalmışlık ve bilgi eksikliği inceleniyor. Kooperasyon düzeyinin düşüklüğü, dağınık çiftçi işletmeleri, yetersiz işleme, hammadde kıtlığı, pazara erişim sorunları ve düşük kalite de değerlendirilecek başlıklar arasında sayılıyor. Metin ayrıca ekonomik etkinlik, sosyal adalet, çevresel sürdürülebilirlik, gıda güvenliği ve siyasi uygulanabilirliğin birlikte değerlendirilmesini öngörüyor.

Polonya ve Fransa 2027 Sonrası Tarım Politikası İçin Ortak Tutum Arıyor
Görsel kaynağı: Agrofakt · Özgün haber
Veri haberi

Polonya ve Fransa 2027 Sonrası Tarım Politikası İçin Ortak Tutum Arıyor

2 yayıncı · 2 haber · Karşılaştır

Polonya Tarım Bakanı Stefan Krajewski ile Fransa Tarım Bakanı Annie Genevard, Paris’te 2027 sonrası Ortak Tarım Politikası’nın (OTP) geleceğini görüştü. İki ülke, tarım için yeterli bütçe ayrılmasını, kuralların basitleştirilmesini ve ortak finansmanda daha adil koşullar oluşturulmasını istiyor. Görüşmeler, Avrupa Birliği (AB) Tarım ve Balıkçılık Konseyi’nin 26-27 Ekim 2026’daki toplantısı öncesinde yapıldı; Konseyin bu toplantıda OTP kapsamındaki AB desteğinin çerçevesini belirleyen düzenleme için genel yaklaşımı kabul etmesi planlanıyor. Polonya, OTP kaynaklarının fiilen tarımsal faaliyet yürüten ve ekonomik riski üstlenen çiftçilere yönelmesini savunurken, aktif çiftçi tanımının kullanılmasını ve idari yüklerin azaltılmasını gündeme getirdi. Varşova, Fransa’nın bildirilen arazilerin çiftçinin kullanımında olduğunun varsayılmasına yönelik önerisini destekledi ancak bu yöntemin gerçekten daha az bürokrasi sağlaması için kuralların geliştirilmesini istedi. Polonya ayrıca 2028-2034 Çok Yıllı Mali Çerçevesi içinde OTP’ye uygun düzeyde kaynak ayrılmasını ve tarımsal rezerv finansmanındaki olası kısıtlamaların yeniden değerlendirilmesini istiyor. Bu görüşmeler sürerken Fransız çiftçi örgütleri, önerilen OTP bütçesine karşı Brüksel’de gösteri düzenlemeyi değerlendiriyor. FNSEA Başkanı Arnaud Rousseau, 16 Ekim’de diğer ülkelerin örgütleriyle görüşmeler yapıldığını açıkladı. Gösterinin Kasım veya Aralık 2026’da, AB tarım bakanlarının ya da devlet liderlerinin toplantıları sırasında yapılması ihtimali bulunuyor. Fransız örgütleri, önerilen bütçenin ülkeye yönelik desteği yaklaşık %13 azaltacağını tahmin ediyor; bu oran kesinleşmiş ödeme tutarı değil. FNSEA ile Genç Çiftçiler örgütü, 14 Ekim’de Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron’dan OTP bütçesinin korunmasına ilişkin taahhüdün yerine getirilmesini istedi. Ortak Avrupa gösterisinin tarihi ve Polonyalı çiftçilerin katılımı henüz doğrulanmadı. Görüşmede ayrıca AB-Mercosur ticaret anlaşmasının olası etkileri ele alınırken Polonya, sığır eti ve kanatlı üretimi gibi hassas sektörlerde ithalatın sürekli izlenmesini talep etti.

Estonya’da Organik Yumurta Arzı Sürü Yenilemeleri Nedeniyle Daraldı
Görsel kaynağı: ERR News · Özgün haber
Veri haberi

Estonya’da Organik Yumurta Arzı Sürü Yenilemeleri Nedeniyle Daraldı

Estonya’daki büyük perakende zincirleri ve küçük mağazalarda organik yumurta arzı, üreticilerin tavuk sürülerini yenilemesi nedeniyle geçici olarak daraldı. Bazı mağazalarda ürünler öğle saatlerine kadar tükenebilirken perakendeciler, tüketicilere yumurta bulma ihtimalini artırmak için sabah erken saatlerde alışveriş yapmalarını öneriyor. Selver’in iletişim yöneticisi Mariann Järvela, Estonya’daki organik ve serbest gezen yumurta üreticilerinin sürü yenileme sürecinde olduğunu söyledi. Tedarikçilere göre yeni tavuklar yumurtlamaya başladı ve normal bulunabilirliğin aralık ayında yeniden sağlanması bekleniyor. Äntu Mõis yönetim kurulu üyesi Lauri Bobrovski ise sürü yenilemenin şirket üretiminde %80’lik düşüşe yol açtığını belirtti. Bobrovski, şirketin beş sürüsünden dördünün yenilenme aralığının bu yıl planlanandan daha kısa olduğunu ve yeni sürülerin, önceki sürüler satışa çıkarılmadan yumurtlamaya başlayamadığını aktardı. Üretimdeki düşüşün normalde yaz aylarında yaşandığını, bu yıl ise sonbaharın başına denk geldiğini söyleyen Bobrovski, zamanlamanın kıtlığı daha görünür hale getirmiş olabileceğini ifade etti. Äntu Mõis, Estonya’nın yerli organik yumurta pazarının yaklaşık %50’sini oluşturuyor. Bobrovski, arz durumunun yaklaşık bir ay içinde iyileşmeye başlamasını beklediklerini söyledi. Şirket ayrıca gelecekte yeni bir tavuk kümesi inşa ederek üretim kapasitesini artırmayı planlıyor. Organik yumurtaların raflara dönmesinin ardından fiyatların kasım ayında yükselmesi bekleniyor. Bobrovski bu artışın geçici kıtlıktan değil, yükselen girdi maliyetleri dahil daha geniş ekonomik gelişmelerden kaynaklanacağını belirtti. Rimi Estonia ise serbest gezen yumurtalarda stok ve satışların dengeli olduğunu, kampanya talebi nedeniyle bazı rafların geçici olarak boşalabildiğini bildirdi.

Tayland, Üç Gıda Ürünü İçin AB Pazar Erişimi İstedi
Görsel kaynağı: The Nation Thailand · Özgün haber
Veri haberi

Tayland, Üç Gıda Ürünü İçin AB Pazar Erişimi İstedi

Tayland Ticaret Temsilcisi Werapong Prapha, beyaz pirinç, tavuk ve konserve ton balığının Avrupa Birliği (AB) pazarına erişiminin iyileştirilmesi için Hollanda’nın desteğini istedi. Talep, Tayland ile AB arasındaki serbest ticaret anlaşması (STA) müzakerelerinin 2026 sonuna kadar tamamlanmasına yönelik ortak çabalar kapsamında gündeme geldi. Werapong, önerilen anlaşmayı Hollanda Dış Ticaret ve Kalkınma İşbirliği Bakanı Sjoerd Sjoerdsma ile Tayland’daki Hollanda Büyükelçiliğinde görüştü. Görüşmede ekonomik işbirliğinin yönü ve küresel ticaret ortamı da ele alındı. Werapong’a göre Hollanda’dan beklenen destek, Taylandlı işletmelere ve halka somut fayda sağlayacak pazar açılımı koşullarının güvenceye alınmasını amaçlıyor. Tayland ve Hollanda, müzakerelerin 2026’da sonuçlandırılması için sürecin hızlandırılmasını desteklerken, anlaşmanın kalitesinin korunması ve etkilenen sektörlerde kabul görmesi gerektiğini de vurguladı. Görüşmelerde tarım ve sanayi ürünleri pazarlarının açılması arasındaki denge değerlendirildi. Werapong, tüm sektörlerin kabul edebileceği somut sonuçların önemine dikkat çekti. Hollanda ise sanayi politikası ve ticarette rekabetle ilgili kaygılarını dile getirdi. Hollanda, Tayland’ın dünya genelindeki 19’uncu, AB içindeki ikinci büyük ticaret ortağı konumunda bulunuyor. İki ülke arasındaki ticaret 2025’te 7.967,56 milyon ABD dolarına ulaştı ve Tayland’ın toplam ticaretinin %1,16’sını oluşturdu. Tayland’ın aynı yıl Hollanda’ya ihracatı 7.019,53 milyon ABD doları, Hollanda’dan ithalatı ise 948,03 milyon ABD doları oldu. Tayland’ın başlıca ihracat kalemleri arasında bilgisayarlar ve ilgili parçalar, elektrik transformatörleri, diğer elektrikli cihazlar, entegre devreler ile et ve yenilebilir sakatat yer aldı.

Ukrayna, Liman Ablukasını Aşmak İçin Kara Yoluyla Tahıl İhracatını Artırmaya Çalışıyor
Görsel kaynağı: Agroinformación · Özgün haber
Veri haberi

Ukrayna, Liman Ablukasını Aşmak İçin Kara Yoluyla Tahıl İhracatını Artırmaya Çalışıyor

Ukraynalı çiftçiler, Karadeniz limanlarındaki abluka nedeniyle tahıl ihracatını Romanya ve diğer komşu ülkeler üzerinden kara yoluyla sürdürmeye çalışıyor. Bu kapsamda özellikle kolza ve ayçiçeği taşınıyor. Rusya'nın bölgedeki gemilere yönelik saldırıları yoğunlaşırken, son günlerde Romanya ve Bulgaristan yakınlarında bazıları Ukrayna tahılı taşıyan dört gemi insansız hava araçlarının saldırısına uğradı. Normal koşullarda tahıl, demiryoluyla Odesa'ya taşınıyor ve buradan Avrupa, Asya ve Afrika'ya ayda 5 milyon tona kadar gönderiliyordu. Ancak Rusya'nın liman altyapısı ile sivil gemilere yönelik saldırıları, Odesa üzerinden ihracatı haziran sonundan bu yana büyük ölçüde bloke etti. Bu durum, çiftçileri alternatif güzergâhlar aramaya yöneltti. Chernivtsi bölgesindeki, Romanya sınırına yakın Vashkivtsi kentinde bulunan orta ölçekli bir tarım şirketi, ayçiçeği tohumlarını kamyonlarla sevk ediyor. Şirketin kurucu ortağı Anatoli Makoviichuk'a göre bazı yükler Türkiye'ye gidecek ve burada yerel bir şirket tarafından işlenecek; diğerleri Romanya'nın Köstence Limanı üzerinden gönderilecek. Bulgar bir şirkete tedarik de başlamaya hazırlanıyor. Makoviichuk, artan lojistik maliyetleri nedeniyle yalnızca başta kolza ve ayçiçeği olmak üzere belirli ürünlerin ihracatının ekonomik açıdan uygulanabilir kaldığını belirtti. Buğdayın biriktiğini, gelecek mısır hasadı için depolama alanının neredeyse kalmadığını ve mısırın ilkbahara kadar tarlalarda bırakılabileceğini söyledi.

İzlanda'da İklim Dostu Tarım Projesi Yeni Çiftçilere Açılacak
Görsel kaynağı: Bændablaðið · Özgün haber
Veri haberi

İzlanda'da İklim Dostu Tarım Projesi Yeni Çiftçilere Açılacak

İzlanda’da iklim dostu tarım uygulamalarını geliştirmeyi amaçlayan Loftslagsvænn landbúnaður projesine yeni katılımcıların 2026 sonbaharı ve 2027 ilkbaharında alınması planlanıyor. Çiftçiler, tarım danışmanlığı kuruluşları, çevre kurumları ve tarım ile çevre alanındaki bakanlıkların iş birliğiyle yürütülen projeye tüm tarım dallarındaki işletmeler başvurabilecek. Projeye ilk çiftçiler 2020’de katılırken bugüne kadar yaklaşık 60 işletme yer aldı. Proje, çiftçilerin sera gazı salımını azaltmasına, arazilerde karbon tutumunu artırmasına ve İzlanda tarımında sürdürülebilirlik ile kaynak kullanımını güçlendirmesine destek vermeyi hedefliyor. Çalışmalarda gübre kullanımı ve besin yönetimi, toprak sağlığı ve karbon tutumu, sürdürülebilir işletme yöntemleri ile kaynakların verimli kullanımı öne çıkıyor. Proje kapsamında sera gazı salımını azaltan uygulamaların işletme maliyetlerini ve israfı düşürebileceği, ürün miktarını artırabileceği ve ekonomik verimliliği destekleyebileceği belirtiliyor. Katılımcılara eğitim, danışmanlık ve uygulamalı bilgi paylaşımının yanı sıra çevrim içi toplantılar ve proje kapsamındaki işletmelere ziyaretler sunuluyor. Uzmanlar toplantılarda teknik bilgi aktarırken çiftçiler de kendi deneyimlerini, fikirlerini ve çözüm önerilerini diğer katılımcılarla paylaşıyor. İşletmelerde düzenlenen atölyelerde ise her çiftliğin kendine özgü çevre, üretim ve işletme koşulları inceleniyor; akranlar arası öğrenme, doğrudan çalışma koşulları üzerinden yürütülüyor. Her katılımcı işletmenin kendi koşulları, kapasitesi ve fırsatlarına göre gerçekçi bir eylem planı hazırlaması bekleniyor. Planlarda işletme yöntemlerinin iyileştirilmesi, sulak alanların restorasyonu, arazi ıslahı, ormancılık ve girdilerin daha iyi kullanılması gibi uygulamalar yer alabiliyor. Projeye katılım için başvuru sahiplerinin tarımsal işletme yürütmesi ve yasal raporlama şartlarını karşılaması gerekiyor. Yeni katılımcıların ayrıca temel iklim konularının ele alınacağı hazırlık atölyeleri ile çevrim içi toplantılara katılması ve kendi işletmelerine uygun uygulanabilir adımlar belirlemesi isteniyor. Proje kapsamındaki atölyelerden biri Fljótsdalshérað bölgesindeki Vallanes’te 21 Eylül’de düzenlendi. Toplantıda organik tarım, toprak sağlığı, organik gübrelerle toprak verimliliğinin korunması, münavebe ve pestisit kullanmadan yabancı ot kontrolü konuşuldu. Bir sonraki atölyenin 13 Ekim’de Bárðardalur’daki Svartárkot’ta yapılması planlanıyor. Bu toplantıda tarımda sürdürülebilirliğin yanı sıra sınır bölgelerindeki fırsat ve zorluklar, yerel doğal kaynakların kullanımı, arazi ıslahı, yetiştiricilik ve ormancılık ele alınacak.

İran’ın Gıda Güvenliği Deneyimi Özbekistan’ın Gündeminde
Görsel kaynağı: ILNA · Özgün haber

İran’ın Gıda Güvenliği Deneyimi Özbekistan’ın Gündeminde

İran Merkezi Köy Kooperatifleri Örgütü yöneticisi Peyman İskenderi, örgütün dönüşüm önceliklerini açıklarken Özbekistanlı üst düzey yetkililerin İran’ın temel ürün tedariki ve kriz dönemlerinde gıda güvenliği yönetimi deneyimlerinden yararlanmak istediklerini söyledi. İskenderi, Özbekistan’a yaptığı son ziyaret sırasında gündeme gelen bu talebin, İran’ın temel ürünlerin tedarik ve dağıtımına ilişkin uygulama deneyimine verilen önemi gösterdiğini belirtti. İskenderi’ye göre gıda güvenliği, ulusal dayanıklılığın temel unsurlarından biri hâline geldi. Ekonomik zorluklar ve tedarik zincirlerindeki kısıtlamalar karşısında üreticiler, kırsal kooperatifler ve ilgili kurumlar arasındaki koordinasyonun güçlendirilmesi gerektiğini ifade eden İskenderi, kooperatif ağlarının uygulama kapasitesinin artırılmasını istedi. Örgütün dönüşüm gündeminde yapısal yenilenme, veri odaklı yönetim, tarım ürünlerinde tedarik ve dağıtım zincirlerinin akıllı hâle getirilmesi ile kooperatiflerin uygulamadaki rolünün güçlendirilmesi bulunuyor. İskenderi, tarım ürünlerinde arz fazlası veya açığına yalnızca dönemsel ve tepkisel müdahalelerin yeterli olmadığını söyledi. Pazar yönetiminin hasat başlamadan önce üretim verileri, arz tahminleri ve talep öngörüleri temelinde yapılması gerektiğini belirten İskenderi, özellikle patates gibi ürünlerde yıllık üretim takvimi, ekim modeli ve pazar düzenleme planının aylar öncesinden hazırlanmasını önerdi. Ayrıca kırsal bölgelerde tarımsal girdiler, yakıt ve unun adil biçimde tedarik edilip dağıtılmasının; ürün değer zincirlerinin tamamlanması ve gereksiz aracılığın azaltılmasının örgütün sürekli görevleri arasında olduğunu aktardı.

Ekonomist Chovanculiak: Nüfus Artışı Gıda Üretimini Destekleyebilir
Görsel kaynağı: Postoj · Özgün haber
Veri haberi

Ekonomist Chovanculiak: Nüfus Artışı Gıda Üretimini Destekleyebilir

Slovakya merkezli Postoj’un söyleşisinde INESS ekonomisti ve analisti Róbert Chovanculiak, nüfus artışı, çocuk sahibi olma, ekonomik büyüme, kaynak kullanımı ve çevre arasındaki ilişkiye dair değerlendirmelerde bulundu. Chovanculiak, insanların geçmişe göre daha iyi koşullarda yaşamasının ve ekonomik büyümenin yavaşlasa da sürmesinin, kötü gelecek beklentilerinden çok fırsat maliyetlerinin çocuk sahibi olma kararlarını etkilediğini savundu. Ekonomiste göre geçmişte ailelerin daha fazla çocuk sahibi olmasının başlıca nedenlerinden biri, çocukların hayatta kalma oranının düşük olması ve aile ekonomisine emekleriyle katkı sunmalarıydı. Üç yetişkin çocuğa ulaşmak için yaklaşık yedi çocuk sahibi olunması gerektiğini belirten Chovanculiak, çocukların yarısının 15 yaşına kadar öldüğünü söyledi. Günümüzde ise eğitim ve bakım gibi doğrudan giderlerin yanı sıra, çocukların bakımına ayrılan zaman nedeniyle vazgeçilen imkânların da kararları etkilediğini ifade etti. Chovanculiak, iklim değişikliğiyle mücadele için ekonomik büyümeden fedakârlık edilmesini öngören modellerin bir gerilemeye değil, daha düşük bir büyüme hızına işaret ettiğini belirtti. Daha fazla insan ve müşterinin, yüksek sabit maliyetli üretime yatırım yapılmasını kolaylaştırdığını; bu maliyetler daha geniş bir tüketici kitlesine yayıldığında birim maliyetlerin düşebildiğini savundu. Kentleşmeyle birlikte uzmanlaşmanın ve tekstil fabrikalarının ortaya çıkmasını bu görüşe örnek gösterdi. Söyleşide tarım ve gıda üretimine de değinen Chovanculiak, gelişen teknolojiler ve daha verimli tarım yöntemleri sayesinde daha fazla insanın daha az toprak, gübre ve su kullanılarak beslenebildiğini söyledi. Kaynakta dünya genelinde gıda üretimindeki artışın nüfus artışından hızlı olduğu belirtiliyor. Ekonomist ayrıca, gıdanın bulunmadığı ve insanların yoksul kaldığı yerlerde sorunun başkalarının zenginliği değil, kurumların ve ekonomik kuralların yetersizliği olduğunu savundu. Chovanculiak, Avrupa Birliği’nde 1990’lardan itibaren karbondioksit üretiminin %40 azalırken reel ekonominin %75 büyüdüğünü belirterek ekonomik büyümeyle karbon ayak izinin aynı anda azaltılabileceğini söyledi. Ek bir insanın yalnızca tüketici olmadığını, aynı zamanda emek ve yeni fikir kaynağı olduğunu savunan ekonomist, bu yüzyılda nüfusun zirveye ulaşmasının ardından gerilemesinin teknoloji ve bilimsel fikir üretimini azaltabileceğini öne sürdü. Kaynak kıtlaştığında fiyatların yükselmesinin ise tüketimi azaltma, tasarrufu artırma ve ikame arama mekanizmalarını harekete geçireceğini ifade etti.

Sırbistan’da Yemek Teslimatı Günlük Alışkanlığa Dönüşürken Maliyet Artıyor
Görsel kaynağı: Blic · Özgün haber
Veri haberi

Sırbistan’da Yemek Teslimatı Günlük Alışkanlığa Dönüşürken Maliyet Artıyor

Sırbistan’da yemek teslimatı, geçmişte uzun mesai, habersiz misafir veya evde yiyecek bulunmaması gibi olağanüstü durumlarda başvurulan bir seçenekken Belgrad’da günlük rutinin parçasına dönüştü. Teslimat uygulamalarından yalnızca yemek değil, tek bir kahve ve yakındaki fırından alınan ürünler de sipariş ediliyor. Bu değişim, tüketicilerin gıda harcamalarında görünmeyen bir maliyet kalemi oluşturuyor. Teslimat ücreti, hizmet bedeli ve kurye bahşişi eklendiğinde 800 dinarlık bir yemek için kasada 1.300-1.500 dinar ödenebiliyor. Kaynakta, bazı kişilerin bu ek ödemeler nedeniyle ayda 50.000 dinara kadar daha fazla harcama yaptığı aktarılıyor. Başka bir hesaplamada ise yemek bedeliyle teslimat dahil toplam tutar arasındaki farkın kişi başına aylık 30.000-50.000 dinarlık bir açığa dönüşebildiği belirtiliyor; bu iki rakamın aynı kullanıcı grubunu veya aynı ölçümü ifade ettiği söylenmiyor. Belgrad’daki Reddit tartışmasında farklı tüketim alışkanlıkları ortaya çıkıyor. Bazı kullanıcılar pazar alışverişi yapıp evde yemek hazırlayarak aylık 200-300 avro harcadığını belirtirken, bazıları kişi başına 600 avrodan başlayıp 1.000 avronun üzerine çıkan harcamalar bildirdi. İkinci gruptaki kullanıcılar, paranın önemli bölümünün yemek teslimatı uygulamalarına gittiğini ve işten sonra yemek hazırlamak istemedikleri için sipariş verdiklerini yazdı. Saurin Parik, teslimat uygulamalarının büyümesini yalnızca zaman yetersizliğiyle değil, insanların küçük fiziksel veya zihinsel çabalardan kaçınmasıyla açıklıyor. Guardian’a dayandırılan aktarımda ise kuryelerin her dakikayı ölçen algoritmik bir tempoda çalıştığı, bazılarının yağmur ve karda günde 10-12 saat araç kullandığı belirtiliyor. Teslimat hizmetlerinin maliyetini azaltma arayışının sahadaki emeği ağırlaştırdığı yönündeki bu değerlendirmelerin yanında, bazı kent sakinleri bütçelerini kontrol etmek için pazar ve market alışverişine dönerek haftalık yemek hazırlamaya başladı.